Sau khi vừa thoát khỏi giai đoạn khó khăn tài chính kéo dài hơn 4 năm, đế chế hàng không của tỷ phú Tony Fernandes lại tiếp tục đối mặt với hàng loạt thách thức mới, từ tranh chấp pháp lý trị giá hàng chục triệu USD cho đến những khó khăn trong hoạt động khai thác do bất ổn địa chính trị và chi phí nhiên liệu tăng cao.
Rắc rối mới nhất đến từ Capital A - tập đoàn do Tony Fernandes đứng đầu và là công ty mẹ của các hoạt động phi hàng không của AirAsia.
Theo thông tin được Businesstimes đăng tải, tòa án Tối cao Singapore đã tiến hành kê biên số cổ phần mà Capital A nắm giữ tại hai tài sản chiến lược là BigPay và Teleport nhằm thi hành một phán quyết trọng tài trị giá 14,74 triệu USD.
Theo thông báo gửi Sở giao dịch chứng khoán Bursa Malaysia ngày 9/6, chấp hành viên của Tòa án Tối cao Singapore đã ban hành lệnh kê biên đối với Move Digital, công ty con do Capital A sở hữu hoàn toàn.
Khối tài sản bị kê biên bao gồm: 204,8 triệu cổ phiếu BigPay, tương đương 99,56% vốn điều lệ. Và 481.730 cổ phiếu Teleport Everywhere, tương đương 11,45% cổ phần.
Đây đều là những tài sản quan trọng trong chiến lược đa dạng hóa hoạt động kinh doanh ngoài lĩnh vực hàng không của Capital A.
Nguồn gốc vụ việc xuất phát từ cuộc tranh chấp giữa hai nhà đồng sáng lập BigPay là Christopher Davison và Navin Rajagopalan với AirAsia Digital (nay là Move Digital).
.jpg)
BigPay được thành lập năm 2017 bởi Christopher Davison, Navin Rajagopalan, Salim Dhanani và Tony Fernandes, hoạt động trong lĩnh vực fintech với các dịch vụ ngân hàng số và tài chính tiêu dùng.
Tháng 11/2021, Davison và Rajagopalan khởi động thủ tục trọng tài sau khi AirAsia Digital chấm dứt các thỏa thuận điều chỉnh quan hệ cổ đông tại BigPay.
Ban đầu, hai nguyên đơn yêu cầu bồi thường từ 140 triệu đến 183 triệu USD, cáo buộc công ty chấm dứt trái pháp luật các thỏa thuận cổ đông và có hành vi chèn ép cổ đông thiểu số theo luật Singapore.
Tuy nhiên, đến tháng 12/2024, hội đồng trọng tài tại Singapore chỉ yêu cầu AirAsia Digital mua lại phần vốn góp của hai nguyên đơn với giá 14,74 triệu USD, tương đương khoảng 1/10 mức bồi thường tối thiểu mà họ yêu cầu.
Capital A vẫn tiếp tục phản đối phán quyết này. Tháng 3/2025, AirAsia Digital đã nộp đơn lên Tòa án Tối cao Singapore yêu cầu hủy bỏ phán quyết trọng tài.
Dù vậy, việc kê biên mới nhất cho thấy các nguyên đơn đã bắt đầu tiến hành các biện pháp cưỡng chế thi hành án trong khi quá trình khiếu kiện vẫn đang tiếp diễn.
Move Digital tuyên bố sẽ phản đối quyết định kê biên và cho biết họ có cơ sở pháp lý để thách thức việc tịch thu cũng như bán các tài sản liên quan.
Diễn biến này đặc biệt bất lợi bởi nó xảy ra chưa đầy một tháng sau khi Capital A chính thức thoát khỏi diện "Thông báo thực hành 17" (PN17) vào ngày 20/5.
PN17 là tình trạng dành cho các doanh nghiệp niêm yết gặp khó khăn tài chính nghiêm trọng trên Bursa Malaysia. Capital A đã mất hơn bốn năm để tái cơ cấu và thoát khỏi tình trạng này.
Sau khi phục hồi, tập đoàn đang theo đuổi chiến lược chuyển đổi từ một doanh nghiệp phụ thuộc chủ yếu vào hàng không sang mô hình đa dịch vụ, tập trung vào logistics, công nghệ số và dịch vụ hàng không.
Trong chiến lược đó, BigPay và Teleport được xem là hai trụ cột quan trọng nhất. Vì vậy, việc các cổ phần tại hai công ty này bị kê biên có thể ảnh hưởng đáng kể đến kế hoạch khai thác giá trị tài sản và tăng trưởng dài hạn của Capital A. Nhà đầu tư cũng phản ứng tiêu cực trước thông tin này khi cổ phiếu Capital A giảm 3,6%, xuống còn 0,40 ringgit Malaysia vào cuối phiên giao dịch ngày 11/6.
Không chỉ đối mặt với áp lực pháp lý, hoạt động kinh doanh hàng không của tập đoàn Capital A của tỷ phú Tony Fernandes cũng gặp trở ngại.
Ngày 11/6, hãng hàng không giá rẻ AirAsia X thông báo hoãn kế hoạch khai thác tuyến bay mới qua Bahrain do tình hình căng thẳng tại Trung Đông.
Theo kế hoạch ban đầu, hãng dự kiến khai trương đường bay từ Kuala Lumpur đến Bahrain rồi tiếp tục tới sân bay Gatwick (London) ngay trong tháng 6/2026. Tuy nhiên, lịch khai thác hiện đã bị lùi sang tháng 8 hoặc tháng 9/2026, tùy thuộc vào diễn biến thị trường và điều kiện khai thác. Hãng cho biết hành khách bị ảnh hưởng sẽ được hoàn tiền hoặc đổi lịch bay.
Dù vẫn cam kết xây dựng một trung tâm hoạt động tại Bahrain, ban lãnh đạo AirAsia X cho rằng cần áp dụng cách tiếp cận thận trọng hơn trong bối cảnh khu vực Trung Đông tiếp tục tiềm ẩn nhiều rủi ro.
Tổng giám đốc Benyamin Ismail của AirAsia X khẳng định Bahrain vẫn giữ vai trò quan trọng trong chiến lược kết nối khu vực và mở rộng mạng bay dài hạn của hãng.
Những khó khăn của AirAsia X chưa dừng lại ở đó. Đầu năm 2026, hãng hàng không giá rẻ này đã ghi nhận khoản lỗ ròng hàng quý do giá nhiên liệu máy bay biến động mạnh. Để giảm tác động từ chi phí nhiên liệu, AirAsia buộc phải cắt giảm khoảng 10% số chuyến bay và áp dụng phụ phí nhiên liệu khoảng 20%.
Điều này cho thấy dù nhu cầu đi lại bằng đường hàng không đang phục hồi, AirAsia vẫn phải đối mặt với áp lực lớn từ môi trường kinh doanh đầy biến động.
Việc tài sản chiến lược bị kê biên, tranh chấp cổ đông kéo dài, kế hoạch mở rộng mạng bay bị trì hoãn và áp lực chi phí nhiên liệu gia tăng đang tạo nên một giai đoạn đầy thử thách đối với Tony Fernandes và đế chế AirAsia.
Sau khi vừa thoát khỏi cuộc khủng hoảng tài chính kéo dài, Capital A kỳ vọng mở ra chương mới cho quá trình tái cấu trúc. Tuy nhiên, những diễn biến mới nhất cho thấy con đường phục hồi của tập đoàn vẫn còn nhiều chông gai phía trước.
Không chỉ nổi tiếng là ông chủ của hãng hàng không giá rẻ của Malaysia và khu vực ĐNÁ, tỷ phú Tony Fernandes cũng đã nhiều lần tìm đường vào lĩnh vực hàng không tại Việt Nam thông qua công ty liên doanh và tìm mua cổ phần.
Gần nhất, vào cuối năm 2025, theo nguồn tin của Bloomberg, ông Tony Fernandes cho biết đang trong giai đoạn đầu đàm phán nhằm mua lại một phần cổ phần của CTCP Du lịch và Tiếp thị Giao thông Vận tải Việt Nam (Vietravel). Thương vụ này nằm trong chiến lược mở rộng sự hiện diện của AirAsia tại Việt Nam - một trong những thị trường hàng không phát triển nhanh nhất khu vực.
Phát biểu tại Hội nghị CEO Toàn cầu của Forbes ở Jakarta cuối tháng 10/2025, ông Tony Fernandes CEO của Capital A xác nhận rằng các cuộc đàm phán với một đối tác duy nhất tại Việt Nam đang tiến triển rất tốt. “Chúng tôi chỉ còn một vài điều khoản nữa và sau đó sẵn sàng ký kết bản thỏa thuận chính thức”.
Trước đó, bên lề Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN 2025 hồi tháng 9/2025, ông Fernandes khẳng định: "Không có gì bí mật khi tôi đã muốn hoạt động tại Việt Nam từ lâu. Là một hãng hàng không ASEAN, việc có mặt ở một trong những quốc gia hứa hẹn nhất khu vực là điều hiển nhiên".
Tuy nhiên, kể từ đó đến nay vẫn chưa có thêm thông tin nào liên quan đến kết quả hãng hàng không AirAsia tìm đường vào Việt Nam được công bố.
.jpg "Cột mốc quan trọng của AirAsia X trong năm 2026")
