Trung Quốc công bố kế hoạch hàng không dân dụng 2026-2030, tập trung nâng cao chất lượng, sức cạnh tranh, chuyển đổi số và phát triển xanh.
Cục Hàng không Dân dụng Trung Quốc (CAAC), Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia cùng Bộ Giao thông Vận tải Trung Quốc mới đây công bố kế hoạch phát triển hàng không dân dụng giai đoạn 2026-2030.
Theo kế hoạch, đến năm 2030, Trung Quốc đặt mục tiêu đưa ngành hàng không dân dụng đạt trình độ hàng đầu thế giới về an toàn, năng lực phục vụ và cơ sở hạ tầng, đồng thời tạo bước tiến về đổi mới công nghệ, phát triển carbon thấp và năng lực quản trị.
Trung Quốc cũng hướng tới xây dựng hệ thống hàng không hiện đại, an toàn, thuận tiện, hiệu quả và xanh, qua đó tăng khả năng hỗ trợ các chiến lược quốc gia, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và đáp ứng nhu cầu đi lại ngày càng tăng.
Trong giai đoạn 2026-2030, ngành hàng không Trung Quốc định hướng phát triển theo hướng thông minh, xanh và tích hợp. An toàn tiếp tục là ưu tiên hàng đầu, trong khi chất lượng và hiệu quả được xác định là trọng tâm, cải cách và đổi mới đóng vai trò động lực.
Ông Hàn Quân, Phó Cục trưởng CAAC, cho biết trong Kế hoạch 5 năm lần thứ 15, ngành hàng không sẽ lấy an toàn làm giới hạn đỏ, chất lượng và hiệu quả làm trọng tâm, đồng thời thúc đẩy đổi mới sáng tạo và cải cách.
Định hướng này được đưa ra trong bối cảnh hàng không Trung Quốc tiếp tục duy trì tăng trưởng. Trong nửa đầu năm 2026, tổng khối lượng luân chuyển vận tải hàng không đạt 83,37 tỷ tấn-km, tăng 6,4% so với cùng kỳ năm trước.
Hoạt động quốc tế cũng tiếp tục phục hồi và mở rộng. Trong 6 tháng đầu năm, các đường bay quốc tế vận chuyển hơn 40 triệu lượt hành khách, tăng 5,7%. Sản lượng hàng hóa và bưu phẩm quốc tế đạt 2,32 triệu tấn, tăng 13,9%.
Theo ông Lin Zhijie, chuyên gia phân tích hàng không dân dụng, điểm đáng chú ý của kế hoạch mới là sự chuyển dịch từ mở rộng quy mô sang phát triển chất lượng cao, thể hiện qua yêu cầu nâng hiệu quả, đẩy mạnh số hóa, phát triển xanh và tăng cường cải cách.
Một trong những trọng tâm của kế hoạch là mở rộng mạng lưới vận tải hàng không quốc tế và nâng năng lực cạnh tranh.
Hiện mạng lưới hàng không quốc tế của Trung Quốc kết nối 263 thành phố tại 90 quốc gia, trong khi mạng vận tải hàng hóa kết nối 162 thành phố thuộc 70 quốc gia.
Năm 2025, sáu sân bay tại Trung Quốc đại lục nằm trong nhóm 30 sân bay có sản lượng hàng hóa lớn nhất thế giới. Các hãng hàng không Trung Quốc hiện chiếm khoảng 44% thị trường vận tải hàng không quốc tế của nước này, tăng khoảng 10 điểm phần trăm so với năm 2020.
Trong 5 năm tới, Bắc Kinh, Thượng Hải và Quảng Châu tiếp tục được định hướng là những cửa ngõ hàng không quốc tế chủ chốt. Các trung tâm này sẽ được tăng năng lực trung chuyển, hỗ trợ hoạt động của các hãng hàng không lớn và mở rộng kết nối giữa các đô thị trong nước với thị trường quốc tế.
Theo ông Lin, việc củng cố các trung tâm hàng không lớn sẽ giúp Trung Quốc nâng vai trò trong mạng lưới vận tải toàn cầu và cải thiện khả năng kết nối với các thị trường quốc tế.
Một chuyên gia hàng không dân dụng được China Daily dẫn lời nhận định năng lực cạnh tranh toàn cầu sẽ ngày càng quan trọng khi ngành hàng không Trung Quốc chuyển từ tăng trưởng nhanh sang mô hình dựa nhiều hơn vào chất lượng và hiệu quả.
Theo chuyên gia này, đến năm 2030, Trung Quốc nhiều khả năng tiếp tục nằm trong nhóm thị trường hàng không lớn nhất thế giới, đồng thời củng cố vai trò trong mạng lưới vận tải và chuỗi giá trị hàng không toàn cầu.
Vận tải hàng hóa cũng được xác định là một trong những trụ cột của kế hoạch phát triển hàng không dân dụng Trung Quốc giai đoạn 2026-2030.
Theo ông Hàn Quân, vận tải hàng không quốc tế không chỉ đáp ứng nhu cầu logistics mà còn góp phần nâng cấp chuỗi cung ứng, chuỗi công nghiệp và hỗ trợ quá trình mở cửa nền kinh tế.
Năm 2025, hàng không dân dụng Trung Quốc lần đầu vận chuyển hơn 10 triệu tấn hàng hóa và bưu phẩm, trong đó khoảng 4,4 triệu tấn trên các đường bay quốc tế.
Giai đoạn 2021-2025, sản lượng hàng hóa và bưu phẩm tăng bình quân 8,5% mỗi năm. Riêng vận tải quốc tế tăng trung bình 14,6% mỗi năm.
Trong 5 năm tới, CAAC định hướng mở rộng kết nối với cả thị trường truyền thống và mới nổi, củng cố các trung tâm logistics hàng không lớn và chuyên biệt, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp phát triển dịch vụ logistics tích hợp.
Cơ quan này cũng thúc đẩy số hóa chứng từ hàng hóa và phát triển vận tải đa phương thức nhằm rút ngắn thời gian xử lý, nâng hiệu quả chuỗi logistics.
Bên cạnh mở rộng mạng lưới, kế hoạch 2026-2030 đặt trọng tâm vào chuyển đổi số và nâng khả năng tự chủ công nghệ trong ngành hàng không.
Trung Quốc cũng định hướng phát triển hàng không tầm thấp, đồng thời tăng ứng dụng công nghệ trong khai thác, quản lý và cung cấp dịch vụ.
Theo ông Lin Zhijie, chuyển đổi số có thể giúp các hãng hàng không và sân bay nâng hiệu quả vận hành, đồng thời giảm lượng phát thải trên mỗi đơn vị sản lượng.
Tuy nhiên, thách thức không chỉ nằm ở phát triển công nghệ riêng lẻ mà còn ở khả năng tích hợp các giải pháp mới vào hệ thống quản trị và khai thác thực tế.
Cuối cùng, phát triển xanh và giảm phát thải carbon là một trụ cột khác trong kế hoạch 5 năm.
CAAC định hướng từng bước giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, phát triển thị trường carbon trong lĩnh vực hàng không và thúc đẩy ứng dụng các công nghệ giảm phát thải.
Trong nửa đầu năm 2026, cường độ phát thải carbon của đội tàu bay vận tải Trung Quốc giảm 4,5% so với cùng kỳ năm trước. Tại các sân bay, mức giảm đạt 12,4%.
Nhiên liệu hàng không bền vững (SAF) được xác định có vai trò quan trọng trong lộ trình giảm phát thải. Tuy nhiên, khả năng mở rộng sử dụng loại nhiên liệu này vẫn phụ thuộc vào tiến bộ công nghệ, năng lực sản xuất và chi phí.
Theo các chuyên gia, mục tiêu của kế hoạch không chỉ là mở rộng đội tàu bay, sân bay hay mạng đường bay, mà hướng tới một hệ sinh thái hàng không có năng suất cao hơn, công nghệ tiên tiến và năng lực cạnh tranh quốc tế tốt hơn.
Đến năm 2030, Trung Quốc đặt mục tiêu hình thành ngành hàng không dân dụng hiện đại, an toàn, thuận tiện, hiệu quả và xanh, qua đó củng cố vai trò trong mạng lưới hàng không toàn cầu.
