Tình trạng máy bay phải mất hàng chục phút lăn bánh từ đường băng đến cổng đỗ đang trở thành vấn đề gây bức xúc tại nhiều sân bay lớn của Trung Quốc, trong bối cảnh ngành hàng không nước này phải cạnh tranh ngày càng gay gắt với mạng lưới đường sắt cao tốc.
Tại sân bay Quốc tế Bạch Vân Quảng Châu, trung tâm hàng không bận rộn thứ hai Trung Quốc, nhiều hành khách gần đây phàn nàn về việc phải ngồi trên máy bay gần một giờ sau khi hạ cánh mới có thể vào nhà ga. Theo dữ liệu từ nền tảng theo dõi chuyến bay Hangban Guanjia, một chuyến bay của West Air từ Trùng Khánh đến Quảng Châu hôm 31/5/2026 mất tới 58 phút để di chuyển từ đường băng đến cổng đỗ, làm gia tăng căng thẳng giữa các hành khách.
Nguyên nhân xuất phát từ quy mô khổng lồ và cấu trúc phức tạp của sân bay Bạch Vân. Sân bay hiện có ba nhà ga và năm đường băng, trong khi các dự án mở rộng vẫn đang được triển khai. Một số chuyến bay hạ cánh ở đường băng phía tây nhưng lại được phân bổ cổng tại nhà ga số 3 ở phía đông, buộc máy bay phải di chuyển quãng đường hơn 15 km trên hệ thống đường lăn.

Tình hình càng trở nên nghiêm trọng sau khi nhà ga số 1 tạm đóng cửa để nâng cấp, khiến nhiều chuyến bay phải chuyển sang khai thác tại nhà ga số 3. Với hơn 83 triệu lượt hành khách và khoảng 550.000 chuyến bay trong năm 2025, Bạch Vân hiện nằm trong nhóm 10 sân bay bận rộn nhất thế giới, tương đương các trung tâm hàng không lớn như Chicago O'Hare hay London Heathrow.
Không chỉ Quảng Châu, sân bay quốc tế Bắc Kinh cũng đối mặt với tình trạng tương tự. Theo truyền thông Trung Quốc, một số chuyến bay tại đây phải mất tới 70 phút để tiếp cận cổng đỗ, đặc biệt trong điều kiện thời tiết xấu hoặc khi lưu lượng không lưu tăng cao.
Các chuyên gia cho rằng một phần nguyên nhân đến từ thiết kế hạ tầng. Tại sân bay quốc tế Bắc Kinh, ba nhà ga bị chia cắt bởi một đường băng, buộc máy bay phải liên tục nhường đường cho các chuyến cất và hạ cánh khi di chuyển giữa các khu vực. Một máy bay hạ cánh ở đường băng phía tây có thể mất khoảng 30 phút mới đến được khu vực phía nam của nhà ga số 3.
Ngay cả Sân bay quốc tế Bắc Kinh Đại Hưng - công trình hiện đại nổi tiếng với thiết kế hình ngôi sao cũng không tránh khỏi những bất cập. Theo nhà phân tích hàng không Brian Yang Bo, cấu trúc cầu dẫn tại một số khu vực tạo ra điểm nghẽn khiến máy bay phải chờ đợi lâu hơn trước khi tiếp cận vị trí đỗ.
Tình trạng chậm trễ trên mặt đất đang khiến ngành hàng không Trung Quốc chịu thêm áp lực cạnh tranh từ đường sắt cao tốc. Trên tuyến Bắc Kinh - Thượng Hải, một trong những hành lang giao thông nhộn nhịp nhất cả nước, khoảng 55 triệu lượt hành khách lựa chọn tàu cao tốc trong năm ngoái, so với chỉ khoảng 8 triệu lượt đi máy bay.
Tuyến đường sắt cao tốc Bắc Kinh - Thượng Hải cũng tạo ra doanh thu hơn 40 tỷ nhân dân tệ trong năm 2025, cao gấp nhiều lần lợi nhuận cộng gộp của các hãng hàng không và doanh nghiệp khai thác sân bay nội địa.

Trước mùa du lịch hè, các sân bay và hãng hàng không đang nỗ lực cải thiện tình hình. Tờ Nhật báo Quảng Châu (Guangzhou Daily) đưa tin, Sân bay Bạch Vân đã thành lập một tổ công tác đặc trách nhằm nâng cao hiệu suất khai thác của tất cả các đường băng, đồng thời phối hợp với các hãng bay để triển khai các biện pháp cải thiện. Tập đoàn Quản lý Sân bay Thủ đô Bắc Kinh cũng đang thiết kế lại hệ thống cầu ống lồng (ống lồng dẫn khách) tại Nhà ga T3 trong khuôn khổ một dự án cải tạo nhằm tối ưu hóa trải nghiệm của hành khách.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng những giải pháp hạ tầng cần nhiều thời gian mới phát huy hiệu quả. Trong ngắn hạn, nhiều ý kiến kêu gọi Cục Hàng không Dân dụng Trung Quốc tăng cường giám sát và thực thi nghiêm quy định giới hạn thời gian lăn bánh tại các sân bay lớn không quá 30 phút nhằm giảm bớt sự khó chịu cho hành khách.