Năm 2026, kinh tế toàn cầu chậm lại, nhưng hàng không, nhất là ở châu Á và Việt Nam vẫn tăng trưởng nhờ nhu cầu đi lại và đầu tư hạ tầng.
Sau một năm 2025 được đánh giá là “vượt kỳ vọng” về khả năng chống chịu, kinh tế thế giới bước sang năm 2026 với triển vọng thận trọng hơn. Các động lực phục hồi từ tiêu dùng, đầu tư công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI) vẫn hiện hữu, song đang dần bị kìm hãm bởi thuế quan cao hơn, bất ổn chính sách và những rủi ro địa chính trị kéo dài.
Trong bối cảnh đó, ngành hàng không, lĩnh vực phản ánh trực tiếp nhịp đập của thương mại, du lịch và đầu tư toàn cầu, được dự báo tiếp tục tăng trưởng, nhưng với sự phân hóa rõ nét giữa các khu vực, trong đó châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam nổi lên như những điểm sáng hiếm hoi.
Theo báo cáo công bố tháng 10/2025 của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), tăng trưởng GDP toàn cầu năm 2026 được dự báo giảm nhẹ so với năm trước, phản ánh tác động tích lũy của chủ nghĩa bảo hộ thương mại, lạm phát dai dẳng tại một số nền kinh tế lớn và mức nợ công cao.
Cùng quan điểm, Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) trong báo cáo tháng 12/2025 nhận định, kinh tế thế giới đang bước vào một giai đoạn chuyển tiếp phức tạp như sức bật từ đổi mới công nghệ và đầu tư số chưa đủ mạnh để bù đắp hoàn toàn cho sự suy yếu của thương mại truyền thống.
Ngân hàng Thế giới (WB) thậm chí đưa ra đánh giá bi quan hơn khi cho rằng tốc độ tăng trưởng hiện tại vẫn chưa đủ để bù đắp các cú sốc liên tiếp từ đại dịch, xung đột địa chính trị và đứt gãy chuỗi cung ứng trong những năm gần đây.
Nền kinh tế Mỹ - động lực tăng trưởng lớn nhất toàn cầu, được dự báo chậm lại đáng kể trong năm 2026. IMF cho rằng chính sách thuế quan cao hơn, siết chặt nhập cư và áp lực lạm phát kéo dài sẽ làm suy yếu đà tăng trưởng, dù đầu tư vào AI và chi tiêu công vẫn đóng vai trò bệ đỡ quan trọng.
Châu Âu tiếp tục là khu vực tăng trưởng yếu nhất trong nhóm các nền kinh tế phát triển. Khu vực đồng euro đối mặt với “bài toán kép” gồm dư địa tài khóa hạn chế và bất ổn chính trị, đặc biệt tại các nền kinh tế trụ cột như Đức và Pháp. Trong khi đó, một số quốc gia Nam Âu như Tây Ban Nha được kỳ vọng duy trì đà tăng trưởng nhờ du lịch và dịch vụ.
Trung Quốc cũng không nằm ngoài xu hướng giảm tốc. Dù xuất khẩu vẫn ghi nhận hiện tượng “tải trước” để tránh thuế quan, nhu cầu nội địa yếu và cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài tiếp tục là lực cản lớn. Các tổ chức quốc tế đánh giá, các gói kích thích tài khóa của Bắc Kinh chỉ có thể hỗ trợ ngắn hạn, khó đưa tăng trưởng trở lại mức cao như trước đại dịch.
Một điểm sáng quan trọng của bức tranh kinh tế 2026 là xu hướng lạm phát toàn cầu tiếp tục hạ nhiệt. IMF và OECD đều cho rằng áp lực giá cả đang giảm dần nhờ tăng trưởng chậm lại và thị trường lao động bớt căng thẳng.
Điều này tạo dư địa để các ngân hàng trung ương lớn như Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hay Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) từng bước đưa chính sách tiền tệ về trạng thái trung lập hơn. Tuy nhiên, rủi ro lạm phát quay trở lại vẫn hiện hữu nếu thuế quan tiếp tục leo thang hoặc xung đột địa chính trị làm gián đoạn nguồn cung năng lượng.
Chủ nghĩa bảo hộ, đặc biệt là các chính sách thuế quan của Mỹ, đang tác động rõ nét lên thương mại toàn cầu. OECD và Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) đều cảnh báo tăng trưởng thương mại hàng hóa năm 2026 có thể giảm mạnh, ảnh hưởng trực tiếp tới vận tải hàng không - lĩnh vực gắn chặt với luồng lưu chuyển hàng hóa và hành khách quốc tế.
Các nền kinh tế phụ thuộc xuất khẩu như Trung Quốc hay Mexico chịu áp lực lớn, trong khi những quốc gia hưởng lợi từ dịch chuyển chuỗi cung ứng như Việt Nam và Ấn Độ có thêm dư địa tăng trưởng.
Bất chấp bối cảnh kinh tế toàn cầu kém thuận lợi, Hiệp hội Hàng không châu Á - Thái Bình Dương (AAPA) dự báo khu vực này vẫn duy trì đà tăng trưởng mạnh trong năm 2026, nhờ nhu cầu đi lại phục hồi bền vững và tầng lớp trung lưu gia tăng nhanh chóng.
Theo AAPA, lưu lượng hành khách quốc tế và vận tải hàng hóa trong khu vực đã tăng trưởng hai chữ số trong năm 2025 và xu hướng này được kỳ vọng tiếp diễn khi các đường bay thẳng, đặc biệt giữa Trung Quốc, Ấn Độ và Đông Nam Á, được khôi phục hoàn toàn.
Các nhà sản xuất máy bay lớn cũng chia sẻ góc nhìn lạc quan. Airbus nhận định châu Á – Thái Bình Dương sẽ là thị trường hàng không tăng trưởng nhanh nhất thế giới trong 20 năm tới, với nhu cầu hàng chục nghìn máy bay mới để vừa thay thế đội bay cũ, vừa mở rộng mạng lưới khai thác. Boeing cũng dự báo Đông Nam Á là khu vực có tốc độ tăng trưởng hành khách cao nhất toàn cầu.
Trong bức tranh chung đó, Việt Nam nổi lên như một trong những nền kinh tế có triển vọng tích cực hiếm hoi. Các tổ chức quốc tế đánh giá Việt Nam đã chính thức bước vào nhóm nền kinh tế lớn nhất thế giới, với quy mô GDP ngày càng tiệm cận các mốc quan trọng.
Năm 2026, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao, được nâng đỡ bởi ba trụ cột chính là đầu tư công quy mô lớn, dòng vốn FDI chất lượng cao và sự phục hồi của khu vực kinh tế tư nhân.
Nhiều chuyên gia trong nước nhận định, nếu giải ngân đầu tư công hiệu quả, đây sẽ là động lực then chốt giúp duy trì tăng trưởng trong bối cảnh bên ngoài nhiều bất ổn.
Đối với ngành hàng không, Cục Hàng không Việt Nam dự báo năm 2026 sẽ là năm có nhiều động lực tăng trưởng mới, nhờ nhu cầu đi lại tăng cao, chính sách pháp lý được hoàn thiện và các dự án hạ tầng chiến lược từng bước đi vào khai thác.
Các cảng hàng không lớn được mở rộng được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán quá tải kéo dài, tạo dư địa cho các hãng bay tăng tần suất và mở thêm đường bay quốc tế.
Tuy vậy, cơ quan quản lý cũng thẳng thắn nhìn nhận những rủi ro từ biến động chính trị - kinh tế toàn cầu, giá nhiên liệu, tỷ giá và lãi suất, đòi hỏi công tác điều hành năm 2026 phải đặc biệt thận trọng, ưu tiên ổn định và an toàn hệ thống.
Tổng hòa các yếu tố cho thấy năm 2026 sẽ là một năm “chậm lại nhưng chưa suy yếu” của kinh tế thế giới. Trong bối cảnh đó, ngành hàng không tiếp tục đóng vai trò là phong vũ biểu của tăng trưởng, với sự phân hóa rõ rệt giữa các khu vực.
Nếu kinh tế toàn cầu bước vào giai đoạn điều chỉnh mềm, thì hàng không châu Á - Thái Bình Dương và Việt Nam nhiều khả năng vẫn giữ được nhịp tăng trưởng tích cực, trở thành điểm tựa quan trọng cho chu kỳ phục hồi tiếp theo của ngành hàng không thế giới.
