Với địa hình đồi núi đặc thù và chi phí sản xuất cao, Điện Biên đang trở thành địa phương tiên phong thử nghiệm mô hình kinh tế tầm thấp tại Việt Nam.
Tại Hội nghị Xúc tiến đầu tư tỉnh Điện Biên năm 2026, lĩnh vực khoa học công nghệ và chuyển đổi số trở thành điểm nhấn khi thu hút nhiều đề xuất hợp tác, đầu tư từ các doanh nghiệp lớn trong và ngoài nước. Hội nghị quy tụ khoảng 1.000 doanh nghiệp, nhà đầu tư, mở ra kỳ vọng tạo động lực tăng trưởng mới cho tỉnh miền núi biên cương.
Đáng chú ý, định hướng phát triển kinh tế không gian tầm thấp và ứng dụng máy bay không người lái (UAV) trong nông nghiệp, logistics nhận được sự quan tâm lớn.

Theo phân tích của FPT, khoảng 70% diện tích canh tác tại Điện Biên là đồi dốc, khó cơ giới hóa theo phương thức truyền thống, trong khi chi phí lao động và vận chuyển còn cao. Đây được xem là dư địa thuận lợi để phát triển drone nông nghiệp.
FPT cho biết đã hoàn thành mô phỏng ứng dụng drone trên hơn 51.000ha cây trồng chủ lực của tỉnh như lúa, cà phê, mắc ca và trà Shan tuyết. Nếu triển khai đồng bộ, giải pháp này có thể giúp giảm 15 - 20% chi phí canh tác, giảm 30% chi phí nhân công; thu nhập người dân dự kiến tăng thêm 9–18 triệu đồng/ha/năm.
Không chỉ vậy, UAV có thể rút ngắn thời gian phun thuốc bảo vệ thực vật từ khoảng 4 giờ xuống còn 10 phút/ha; nâng năng suất gieo hạt, rải phân từ dưới 1ha/người/ngày lên 40 - 64ha/ngày tại những khu vực khó tiếp cận. Việc vận chuyển nông sản bằng drone cũng được kỳ vọng giúp giảm tới 40% chi phí logistics.
Theo tính toán của FPT, mô hình này không chỉ giúp tiết kiệm khoảng 62 triệu m³ nước/năm mà còn có thể đóng góp thêm khoảng 2.630 tỷ đồng cho GRDP của tỉnh/năm.

Không chỉ dừng ở giải pháp công nghệ, FPT còn đặt mục tiêu xây dựng hệ thống đào tạo nhân lực UAV ngay tại địa phương. Ông Nguyễn Văn Khoa, Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT cho biết, doanh nghiệp hướng tới đào tạo thanh niên địa phương trở thành kỹ sư, quản lý công nghệ cao trong lĩnh vực UAV. Theo kế hoạch, sau 5 năm, FPT có thể đào tạo khoảng 1.800 lao động về UAV và tạo ra từ 450 - 500 việc làm chất lượng cao cho địa phương.
Bên cạnh ứng dụng công nghệ, FPT cũng đề xuất đồng hành cùng Điện Biên trong phát triển nguồn nhân lực cho lĩnh vực kinh tế tầm thấp, với các chương trình đào tạo từ bậc phổ thông, giúp học sinh sớm tiếp cận UAV, dữ liệu, tự động hóa và các kỹ năng mới của nền kinh tế số.
Theo ông Nguyễn Văn Khoa, để doanh nghiệp yên tâm đầu tư vào những lĩnh vực mới như UAV và kinh tế tầm thấp, điều quan trọng nhất là môi trường chính sách ổn định, dài hạn.

Tại sự kiện, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương đánh giá trong bối cảnh khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số phát triển mạnh mẽ, những đặc thù của tỉnh Điện Biên như địa hình miền núi chia cắt, khoảng cách lớn giữa các khu dân cư và trung tâm kinh tế có thể trở thành không gian phát triển mới nếu được giải quyết bằng công nghệ.
Theo ông, Điện Biên là một trong những địa phương đầu tiên đăng ký với Bộ Khoa học và Công nghệ triển khai mô hình thử nghiệm có kiểm soát về kinh tế tầm thấp, không gian tầm thấp. Đây không chỉ là mô hình phát triển kinh tế mới, mà còn là bước thử nghiệm chính sách quan trọng, góp phần hoàn thiện khung thể chế về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
"Sự tham gia của các tập đoàn, công ty lớn, đặc biệt là cộng đồng doanh nghiệp công nghệ của Việt Nam sẽ đóng vai trò dẫn dắt và hình thành hệ sinh thái, tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trên địa bàn tỉnh", Thứ trưởng nhấn mạnh.
Bộ Khoa học và Công nghệ hiện cũng đang phối hợp cùng các bộ, ngành liên quan và tỉnh Điện Biên xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cho các mô hình ứng dụng UAV trong nhiều lĩnh vực như nông nghiệp, lâm nghiệp, logistics y tế, dân sinh và quản lý nhà nước.
Theo ông Trần Anh Tú, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp công nghệ thông tin, đây không phải là thử nghiệm riêng công nghệ UAV, mà là thử nghiệm mô hình ứng dụng thực tế nhằm đánh giá hiệu quả, cách tổ chức thực hiện và cơ chế phối hợp. Hiện nay, quá trình này đang trong giai đoạn lấy ý kiến liên ngành, hoàn thiện hồ sơ, thẩm định và tiến hành cấp phép thử nghiệm.