American Airlines bác bỏ đề nghị sáp nhập của United Airlines

Động thái phủ nhận này được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện hàng loạt báo cáo cho rằng CEO của United, Scott Kirby, đã đề xuất ý tưởng sáp nhập với chính quyền của cựu Tổng thống Donald Trump. Dù ban đầu được cho là một sáng kiến mới, các nguồn tin sau đó tiết lộ ông Kirby đã cân nhắc phương án này từ mùa thu năm trước.

Trong tuyên bố chính thức, American Airlines nhấn mạnh lập trường dứt khoát: hãng “không tham gia và cũng không quan tâm đến bất kỳ cuộc thảo luận sáp nhập nào với United Airlines”. Đại diện hãng cho rằng việc hợp nhất hai “ông lớn” sẽ gây tổn hại đến tính cạnh tranh của thị trường và ảnh hưởng tiêu cực tới quyền lợi khách hàng. Theo hãng, điều này đi ngược lại các nguyên tắc chống độc quyền cũng như triết lý quản lý ngành của chính phủ Mỹ. Thay vào đó, American cho biết sẽ tiếp tục tập trung vào các mục tiêu chiến lược nhằm duy trì vị thế dẫn đầu dài hạn.

Trên thực tế, ngành hàng không Mỹ đã trải qua hơn hai thập kỷ tái cấu trúc mạnh mẽ, hình thành “bộ tứ” thống trị gồm American, United, Delta Air Lines và Southwest Airlines, hiện kiểm soát khoảng 80% thị trường nội địa. Tuy nhiên, chưa từng có tiền lệ cho việc sáp nhập giữa hai hãng lớn nhất trong nhóm này - một thương vụ nếu xảy ra sẽ làm thay đổi căn bản cấu trúc cạnh tranh của toàn ngành.

Theo các nguồn tin từ CNBC, mục tiêu sâu xa trong tầm nhìn của ông Kirby là mở rộng quy mô để các hãng hàng không Mỹ có thể cạnh tranh hiệu quả hơn trên thị trường quốc tế. Trong một cuộc phỏng vấn với podcast Stratechery hồi tháng 1, ông lập luận rằng nhiều hành khách trung thành của United hay Delta vẫn lựa chọn Emirates khi bay tới Trung Đông do mạng lưới của các hãng Mỹ còn hạn chế. Theo ông, quy mô lớn hơn và dịch vụ đa dạng hơn sẽ giúp giữ chân khách hàng trên các đường bay dài.

Dù vậy, phần lớn giới phân tích cho rằng kịch bản sáp nhập American - United gần như không khả thi. Lý do chính nằm ở rào cản pháp lý và lo ngại về cạnh tranh: một thực thể hợp nhất sẽ nắm giữ thị phần khổng lồ, có nguy cơ đẩy giá vé tăng cao và làm suy giảm lựa chọn của hành khách.

Trong khi đó, American Airlines lại đang đối mặt với những thách thức nội tại đáng kể. Báo cáo từ Simple Flying cho thấy sự bất mãn ngày càng gia tăng trong đội ngũ nhân sự, đặc biệt là phi công và tiếp viên. Hiệp hội Tiếp viên Hàng không Chuyên nghiệp (APFA) tổ chức đại diện cho tiếp viên của hãng đã phát tín hiệu về khả năng đình công nếu không có thay đổi trong bộ máy lãnh đạo.

Ở phía phi công, hơn 16.000 người do Hiệp hội Phi công Đồng minh (APA) đại diện cũng bày tỏ quan điểm không hài lòng với hiệu quả điều hành hiện tại. Người phát ngôn của hiệp hội, cơ trưởng Dennis Tajer, thậm chí nhận định viễn cảnh sáp nhập là “một phương án thú vị”, nhấn mạnh rằng họ sẵn sàng xem xét mọi giải pháp có thể cải thiện tình hình tài chính, vận hành và chất lượng dịch vụ của hãng.

Về phía United Airlines và chính quyền Mỹ, hiện chưa có phản hồi chính thức nào sau những phát biểu từ American. Nhà Trắng cho biết chưa có kế hoạch can thiệp vào bất kỳ cuộc thảo luận sáp nhập nào ở thời điểm hiện tại.

Đáng chú ý, mối quan hệ giữa American và United vốn đã căng thẳng trong nhiều năm, đặc biệt khi ông Scott Kirby từng là lãnh đạo cấp cao tại American trước khi chuyển sang điều hành United. Sự cạnh tranh này thể hiện rõ nét tại sân bay Chicago O'Hare (ORD) “đại bản doanh kép” nơi hai hãng liên tục mở rộng mạng bay để giành thị phần.

American từng lên kế hoạch khai thác hơn 500 chuyến bay mỗi ngày từ Chicago trong mùa hè năm nay nhằm bám đuổi đà tăng trưởng của United. Tuy nhiên, Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) đã quyết định áp trần số chuyến bay tại O’Hare từ tháng tới để giảm tình trạng chậm chuyến. Dù vậy, American vẫn kịp củng cố vị thế khi chi 30 triệu USD mua lại hai cửa khởi hành từ Spirit Airlines - hãng đang gặp khó khăn tài chính qua đó mở rộng hiện diện tại sân bay chiến lược này.

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt và áp lực nội bộ gia tăng, tuyên bố bác bỏ sáp nhập của American Airlines không chỉ là phản hồi trước tin đồn, mà còn là tín hiệu cho thấy hãng đang lựa chọn con đường tự tái cấu trúc thay vì tìm kiếm một thương vụ hợp nhất mang tính “địa chấn” cho toàn ngành.