Ngành du lịch Trung Đông lao đao, 'mất trắng' 600 triệu USD mỗi ngày

'Tắc nghẽn' tại các siêu hub Vùng Vịnh

Giữa tháng 3/2026, hàng loạt lệnh phong tỏa không phận khẩn cấp đã tạo ra một "vùng tối" trên bản đồ không lưu Trung Đông. Bầu trời Vùng Vịnh, vốn là hành lang nhộn nhịp nối liền lục địa Á - Âu, nay vắng bóng các chuyến bay thương mại. Xung đột leo thang giữa Mỹ - Israel và Iran không dừng lại ở khủng hoảng địa chính trị, mà đang giáng đòn nặng nề vào ngành hàng không và du lịch.

Theo báo cáo phân tích mới nhất được tờ Gulf News trích dẫn từ Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC), ngành công nghiệp không khói của Trung Đông đã thiệt hại ít nhất 600 triệu USD mỗi ngày.

Nguyên nhân cốt lõi xuất phát từ sự sụt giảm mạnh trong chi tiêu của du khách quốc tế, kéo theo sự đứt gãy tức thì của chuỗi cung ứng dịch vụ. Các số liệu thống kê cho thấy mức độ tác động rõ rệt: chỉ trong chưa đầy hai tuần, hơn 49.000 trong tổng số 92.000 chuyến bay dự kiến đi qua khu vực này đã phải hủy.

Tỷ lệ hủy chuyến lên tới hơn 53% đang biến các siêu hub từng nhộn nhịp bậc nhất thế giới như: Sân bay Quốc tế Dubai (DXB), Abu Dhabi (AUH) của UAE hay Hamad (DOH) ở Doha rơi vào tình trạng vắng vẻ hiếm thấy. Những nhà ga khổng lồ vắng bóng khách transit, hàng loạt tàu bay thân rộng phải nằm sân chờ đợi các chỉ thị an ninh, gây lãng phí nguồn lực khổng lồ.

Theo Euronews, dự báo lượng khách du lịch quốc tế đến Trung Đông sẽ giảm từ 23 - 38 triệu lượt trong năm 2026. Nhận định này hoàn toàn trùng khớp với báo cáo phân tích tác động chiến tranh của tổ chức Tourism Economics.

Cụ thể, Giám đốc Dự báo Toàn cầu Helen McDermott và nhà kinh tế cấp cao Jessie Smith cho biết: "Chúng tôi ước tính lượng khách du lịch đến Trung Đông có thể giảm 11%-27% so với năm trước vào năm 2026 do xung đột, so với dự báo hồi tháng 12 của chúng tôi là tăng trưởng 13%”.

Thiệt hại từ đợt sụt giảm khách quốc tế này dự kiến sẽ khiến Vùng Vịnh mất trắng từ 34 - 56 tỷ USD doanh thu. Tổn thất này ảnh hưởng trực tiếp đến các quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC). Đặc biệt trong bối cảnh các nước này đang nỗ lực đầu tư hàng trăm tỷ USD cho tham vọng chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ phụ thuộc dầu mỏ sang du lịch và hàng không.

Mặc dù vậy, theo đánh giá từ WTTC, với lợi thế về hạ tầng và nguồn vốn dồi dào, ngành du lịch Vùng Vịnh vẫn có năng lực phục hồi tốt. Dự báo, chỉ cần rào cản an ninh được dỡ bỏ, khu vực này có thể tái thiết luồng khách trong vòng hai tháng.

Hệ luỵ 'domino'

Bên cạnh đó, xung đột xảy ra cũng đang giáng đòn nặng nề vào toàn bộ hệ sinh thái du lịch và hàng không Trung Đông. Theo Cirium, làn sóng hủy chuyến ồ ạt tại các siêu hub đã khiến khoảng 4 triệu hành khách rơi vào cảnh đình trệ lịch trình và mắc kẹt tại các nhà ga chỉ trong vòng 5 ngày.

Áp lực này nhanh chóng lan sang mảng lưu trú khi du khách đồng loạt hủy bỏ các kỳ nghỉ. Theo số liệu từ nhóm dữ liệu AirDNA tổng hợp từ các nền tảng như Airbnb và Vrbo, chỉ riêng tại Dubai đã có hơn 80.000 lượt đặt phòng cho thuê ngắn hạn bị hủy bỏ trắng tay trong tuần tính đến ngày 6 tháng 3.

Tình hình càng trở nên nhạy cảm hơn khi hàng loạt khách sạn xa hoa bậc nhất thế giới bị ảnh hưởng bởi các cuộc xung đột vũ trang. Khách sạn Burj Al Arab ở Dubai bị cháy do bị mảnh vỡ từ các vụ đánh chặn tên lửa rơi xuống, trong khi khách sạn Fairmont The Palm của tập đoàn Accor trên đảo Palm Jumeirah thậm chí bị trúng tên lửa trực tiếp.

Nhìn nhận về bức tranh vĩ mô, bà Gloria Guevara, Chủ tịch Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC) đưa ra lời cảnh báo: “Ngay cả những gián đoạn ngắn hạn cũng có thể nhanh chóng dẫn đến thiệt hại kinh tế đáng kể cho các điểm đến, doanh nghiệp và người lao động trên toàn khu vực”.

Trước khi căng thẳng bùng phát, Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới (WTTC) từng đưa ra dự báo khá lạc quan khi ước tính du khách quốc tế sẽ chi khoảng 207 tỷ USD tại Trung Đông trong năm nay. Tuy nhiên, với cảnh tượng sân bay quá tải bởi hành khách mắc kẹt và nhiều khách sạn bị trúng đạn, mục tiêu đầy tham vọng này đang đứng trước nguy cơ khó đạt được.