Cục Hàng không Việt Nam vừa ban hành kế hoạch hành động thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng “hai con số” giai đoạn 2026–2030.
Theo kế hoạch được ban hành, Cục Hàng không Việt Nam yêu cầu các cơ quan, đơn vị trong ngành tập trung triển khai đồng bộ nhiều nhóm nhiệm vụ nhằm tạo dư địa tăng trưởng dài hạn cho hàng không Việt Nam trong giai đoạn mới.
Ở lĩnh vực quản lý nhà nước, kế hoạch nhấn mạnh yêu cầu rà soát, xây dựng và hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật, văn bản hướng dẫn thuộc lĩnh vực hàng không dân dụng theo chức năng, nhiệm vụ của Cục Hàng không Việt Nam. Cụ thể, Cục Hàng không Việt Nam bảo đảm ban hành đầy đủ, kịp thời các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Hàng không dân dụng Việt Nam (số 130/2025/QH15) theo hướng đồng bộ, thống nhất, bảo đảm tính liên thông giữa các lĩnh vực quy hoạch, đất đai, đầu tư, xây dựng liên quan đến lĩnh vực hàng không,
Đồng thời, Cục xác định đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, phân quyền và nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục cho doanh nghiệp. Nội dung này được xem là bước hỗ trợ quan trọng nhằm tháo gỡ các vướng mắc trong quá trình đầu tư, khai thác và phát triển thị trường hàng không.
Tiếp theo đó, hạ tầng tiếp tục được xác định là lĩnh vực trọng tâm của giai đoạn tăng trưởng mới. Kế hoạch đặt yêu cầu đẩy nhanh tiến độ các dự án cảng hàng không trọng điểm, nâng cao năng lực khai thác của hệ thống sân bay hiện hữu và tăng cường kết nối giữa hàng không với các loại hình giao thông khác. Đồng thời, ngành hàng không sẽ nghiên cứu, đề xuất các giải pháp huy động nguồn lực xã hội hóa để phát triển hạ tầng và dịch vụ hàng không, trong bối cảnh nhu cầu đầu tư của ngành ngày càng lớn.
Cùng với mở rộng hạ tầng, kế hoạch cũng nhấn mạnh nhiệm vụ nâng cao hiệu quả điều hành khai thác và bảo đảm an toàn hệ thống. Theo đó, các đơn vị trong ngành được yêu cầu hiện đại hóa công tác quản lý hoạt động bay, nâng cao năng lực giám sát an toàn, an ninh hàng không và tăng cường hiệu quả phối hợp giữa các cơ quan quản lý với doanh nghiệp khai thác. Đây được xem là yêu cầu quan trọng trong bối cảnh sản lượng vận tải và tần suất khai thác dự kiến tiếp tục tăng nhanh trong những năm tới.
Một nội dung đáng chú ý khác là chuyển đổi số được đặt vào vai trò nền tảng quản trị mới của ngành hàng không. Kế hoạch yêu cầu đẩy mạnh xây dựng cơ sở dữ liệu, tăng cường kết nối và chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan, doanh nghiệp; mở rộng cung cấp dịch vụ công trực tuyến; đồng thời ứng dụng công nghệ vào điều hành khai thác, quản lý cảng hàng không và phục vụ hành khách. Trong định hướng này, chuyển đổi số không chỉ nhằm hiện đại hóa thủ tục hành chính mà còn hướng tới nâng cao năng suất vận hành toàn hệ thống.
Song song với hạ tầng và công nghệ, kế hoạch cũng đặt trọng tâm vào nâng cao năng lực doanh nghiệp và chất lượng nguồn nhân lực hàng không. Các đơn vị được yêu cầu tăng cường đào tạo nhân lực kỹ thuật, điều hành bay, công nghệ và quản trị; nâng cao chất lượng dịch vụ và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp hàng không Việt Nam trong bối cảnh thị trường bước vào giai đoạn cạnh tranh ngày càng cao.
Việc ban hành kế hoạch hành động này diễn ra trong bối cảnh Chính phủ đang yêu cầu các bộ, ngành xây dựng chương trình cụ thể nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao giai đoạn 2026–2030. Trong chiến lược đó, hàng không được xem là ngành hạ tầng có khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa lớn đối với du lịch, thương mại, logistics và thu hút đầu tư.
Kế hoạch này cho thấy ngành hàng không đã chuyển từ giai đoạn “phục hồi sau đại dịch” sang giai đoạn “mở rộng năng lực tăng trưởng dài hạn”. Nếu giai đoạn trước tập trung vào phục hồi thị trường và hỗ trợ doanh nghiệp vượt khó, thì giai đoạn mới đang đặt trọng tâm vào nâng cấp đồng thời hạ tầng, năng lực quản trị và chất lượng vận hành toàn hệ thống.
Thực tế cho thấy dư địa tăng trưởng của hàng không Việt Nam vẫn còn lớn nhờ sự gia tăng của tầng lớp trung lưu, nhu cầu du lịch nội địa và quốc tế, cùng xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng vào Đông Nam Á. Tuy nhiên, điểm nghẽn lớn nhất của ngành trong nhiều năm qua là khả năng đáp ứng của hạ tầng và hiệu quả vận hành hệ thống.
Bởi vậy, hàm ý lớn từ kế hoạch hành động giai đoạn 2026–2030 là ngành hàng không đang được định hướng phát triển theo mô hình “hạ tầng và quản trị dẫn dắt tăng trưởng”. Trong mô hình đó, đầu tư hạ tầng sẽ tạo dư địa phát triển mới, còn chuyển đổi số và hiện đại hóa điều hành sẽ quyết định hiệu quả khai thác của toàn hệ thống.
Ở góc độ doanh nghiệp, kế hoạch này cũng tạo áp lực tái cơ cấu mạnh hơn đối với các hãng hàng không. Trong bối cảnh chi phí nhiên liệu, thuê tàu bay và yêu cầu giảm phát thải ngày càng lớn, bài toán của các hãng sẽ không còn chỉ là mở rộng quy mô mà phải chuyển sang nâng hiệu quả khai thác, tối ưu chi phí và nâng chất lượng dịch vụ.
Có thể thấy, kế hoạch hành động vừa được ban hành không chỉ là chương trình điều hành của riêng ngành hàng không mà còn phản ánh định hướng phát triển mới của hạ tầng giao thông Việt Nam trong giai đoạn tới: tăng trưởng nhanh hơn nhưng đồng thời phải hiện đại hơn, hiệu quả hơn và có khả năng cạnh tranh cao hơn trong khu vực.
