Chiều 20/3, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đã làm việc với UBND tỉnh Đồng Nai liên quan tới các vướng mắc của ngành xây dựng trên địa bàn tỉnh.
Tại cuộc họp, bài toán kết nối giao thông giữa TP.HCM với Cảng HKQT Long Thành tiếp tục được đặt ở vị trí trung tâm trong bối cảnh sân bay này đang chuẩn bị đưa vào khai thác giai đoạn 1.
Một trong những điểm nhấn quan trọng tại cuộc họp là dự án kéo dài tuyến metro Bến Thành - Suối Tiên Metro Line từ TP.HCM sang Đồng Nai, kết nối trực tiếp với sân bay Long Thành. Đây được xem là trục vận tải chủ lực trong tương lai, đảm nhiệm vai trò trung chuyển hành khách khối lượng lớn từ trung tâm đô thị đến cảng hàng không.
Tại cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu Đồng Nai phải xác định rõ điểm cuối của tuyến, coi đây là điều kiện tiên quyết để tránh tình trạng đứt gãy kết nối.
Theo ông Hồ Văn Hà - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai, địa phương này đã chấp thuận đề xuất đầu tư tuyến metro kéo dài đến trung tâm hành chính tỉnh và sân bay Long Thành theo hình thức đối tác công tư (PPP), với tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 3 tỷ USD.
Dự án do Công ty CP Đầu tư Hạ tầng Donacoop làm chủ đầu tư, được định hướng phát triển theo mô hình TOD (phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng), nhằm khai thác tối đa giá trị quỹ đất dọc tuyến và tạo động lực tăng trưởng mới.
HĐND TP.HCM và HĐND tỉnh Đồng Nai cũng đã thống nhất giao UBND tỉnh Đồng Nai làm cơ quan có thẩm quyền triển khai, do tuyến đi qua 2 địa phương. Theo đó, hướng tuyến được xây dựng bám theo quy hoạch tỉnh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến 2050.
Trong phương án nghiên cứu, đoạn tuyến kết nối trực tiếp vào sân bay dài khoảng 7,1 km, đi từ ga trung chuyển vào khu vực các nhà ga hành khách. Đồng Nai đề xuất hướng tuyến nằm trong hành lang trục giao thông chính của sân bay, đồng thời bố trí các ga metro có thể kết nối trực tiếp với nhà ga T1, T2 và các giai đoạn mở rộng sau này.
Với các đề xuất này, Bộ trưởng Trần Hồng Minh lưu ý rằng, bên cạnh việc xác định điểm cuối, dự án cần làm rõ tính chất là đường sắt đô thị hay đường sắt địa phương để áp dụng đúng quy chuẩn kỹ thuật.
Việc lựa chọn công nghệ, tiêu chuẩn vận hành cũng phải đảm bảo tương thích với các tuyến hiện hữu và các dự án trong tương lai, từ đó hình thành một mạng lưới đồng bộ, hạn chế tối đa chi phí chuyển đổi hoặc nâng cấp sau này.
Đây cũng là dự án đầu tiên của Đồng Nai được đề xuất triển khai theo cơ chế khẩn cấp, phản ánh mức độ ưu tiên cao trong chiến lược phát triển hạ tầng khu vực. Tuy nhiên, chính yếu tố “khẩn cấp” cũng đặt ra yêu cầu về quy trình, thủ tục phải được hướng dẫn rõ ràng để tránh phát sinh rủi ro trong quá trình thực hiện.
Do đó, Bộ Xây dựng cũng đề nghị tỉnh Đồng Nai phối hợp với Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) nghiên cứu quỹ đất và vị trí nhà ga nhằm bảo đảm tiến độ khởi công, phục vụ hiệu quả cho sân bay Long Thành khi đi vào khai thác.
Ngoài tuyến metro, bài toán kết nối TP.HCM - Long Thành còn được mở rộng sang các loại hình vận tải khác nhằm đảm bảo khả năng tiếp cận linh hoạt cho hành khách và hàng hóa.
Trong lĩnh vực đường bộ, tỉnh Đồng Nai kiến nghị bổ sung đoạn 1,9 km cuối của tuyến đường trục chính sân bay để kết nối với tuyến ĐT.769E.
Đây được xem là mắt xích quan trọng để hoàn thiện cửa ngõ phía Bắc của sân bay, góp phần phân luồng giao thông và giảm áp lực cho các tuyến hiện hữu khi lưu lượng phương tiện tăng cao.
Bộ Xây dựng cơ bản thống nhất với đề xuất này, đồng thời yêu cầu triển khai theo quy mô đồng bộ với đường Vành đai 4, vốn là tuyến giao thông chiến lược của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
Cùng với đó, ACV được giao phối hợp để triển khai trong giai đoạn tiếp theo, nhằm đảm bảo sự liên kết chặt chẽ giữa hạ tầng sân bay và mạng lưới giao thông khu vực.
Ở góc độ đường sắt liên vùng, Đồng Nai đề xuất bổ sung ga Xuân Hòa vào tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Theo tính toán, nhà ga này không chỉ đóng vai trò trung chuyển hành khách đến sân bay Long Thành mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế - xã hội cho khu vực phía Đông của tỉnh.
Việc tích hợp ga Xuân Hòa vào mạng lưới đường sắt tốc độ cao được Đồng Nai kỳ vọng sẽ tạo nên một chuỗi kết nối liên hoàn. Theo đó, từ trung tâm TP.HCM, hành khách có thể di chuyển bằng metro đến sân bay; hoặc từ các tỉnh, thành khác, có thể tiếp cận sân bay thông qua đường sắt tốc độ cao mà không cần phụ thuộc hoàn toàn vào đường bộ.
Dù các dự án kết nối đang được thúc đẩy với tốc độ cao nhưng theo Bộ Xây dựng, thách thức lớn nhất không nằm ở tiến độ mà ở khả năng đảm bảo sự đồng bộ giữa các hệ thống.
Do đó, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh, việc lựa chọn công nghệ cho tuyến metro kéo dài cần được tính toán kỹ lưỡng, đảm bảo tương thích với tuyến hiện hữu cũng như các dự án trong tương lai.
