Từ ngày 1/7/2026, Luật Hàng không dân dụng Việt Nam 2025 chính thức có hiệu lực, tạo khuôn khổ pháp lý đồng bộ cho hoạt động hàng không, tháo gỡ điểm nghẽn về đầu tư, thúc đẩy cạnh tranh, bảo vệ quyền lợi hành khách và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
Luật Hàng không dân dụng Việt Nam 2025 (Luật số 130/2025/QH15) được Quốc hội khóa XV thông qua vào ngày 10/12/2025.
Việc xây dựng Luật Hàng không dân dụng Việt Nam 2025 nhằm thể chế hóa chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, hoàn thiện cơ chế, chính sách trong lĩnh vực hàng không dân dụng; thực hiện cam kết của Việt Nam với cộng đồng quốc tế; tăng cường hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước lĩnh vực hàng không dân dụng; khắc phục những vướng mắc, bất cập; đề xuất giải quyết các vấn đề mới, vấn đề phát sinh; khơi thông các điểm nghẽn, tạo ra động lực mới cho sự phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập quốc tế, đảm bảo quốc phòng - an ninh trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Luật kế thừa phát triển các quy định đã được áp dụng ổn định, có hiệu quả, thực tiễn kiểm nghiệm tốt như: thanh toán tiền công cứu hộ, giữ gìn tàu bay; các khoản nợ ưu tiên; bắt giữ tàu bay; bảo hiểm bắt buộc, trách nhiệm bồi thường thiệt hại, ....nhằm đảm bảo thực hiện nghĩa vụ quốc gia thành viên của các điều ước quốc tế (Công ước Geneva 1948 về công nhận quốc tế các quyền đối với tàu bay, Công ước Montreal 1999 về thống nhất các quy tắc vận chuyển hàng không quốc tế…).
Trên cơ sở đó, việc ban hành Luật Hàng không dân dụng Việt Nam 2025 sẽ tạo ra những chuyển biến tích cực và sâu rộng đối với người dân cũng như cộng đồng doanh nghiệp.
Cụ thể, tạo ra bước đột phá trong việc tối ưu hóa nguồn lực thông qua việc xác lập hành lang pháp lý minh bạch, làm rõ quyền và nghĩa vụ của doanh nghiệp cảng trong quá trình đầu tư. Các quy định của Luật giúp giải phóng các nguồn lực tài chính, các rào cản trong hoạt động đầu tư cảng hàng không. Việc chuẩn hóa các quy định về đầu tư, nâng cấp và cải tạo công trình tại cảng hàng không
đóng vai trò quyết định giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch kinh doanh.
Đồng thời, cơ chế này đảm bảo sự gắn kết chặt chẽ với quy hoạch chi tiết, tối ưu hóa hiệu quả sử dụng quỹ đất cảng hàng không và khơi thông dòng vốn đầu tư xã hội hóa, giảm áp lực cho ngân sách nhà nước.
Bên cạnh việc tháo gỡ điểm nghẽn về đầu tư, Luật còn tạo môi trường kinh doanh ổn định thông qua việc hoàn thiện các quy định về hạ tầng cảng hàng không, vận tải hàng không, đồng thời xác lập rõ quyền, nghĩa vụ của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực hàng không dân dụng.
Những quy định này tạo điều kiện thuận lợi để các hãng hàng không tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng dịch vụ, giúp doanh nghiệp chủ động trong việc xây dựng chiến lược kinh doanh và tổ chức mạng lưới hoạt vận chuyển hàng không. Sự rõ ràng về khung pháp lý cùng sự tham gia đa dạng của các thành phần kinh tế là yếu tố quan trọng hỗ trợ thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh, giúp các doanh nghiệp hàng không Việt Nam từng bước hội nhập và củng cố vị thế trong chuỗi cung ứng hàng không dân dụng quốc tế.
Ở góc độ người dân, Luật bảo đảm quyền lợi của hành khách thông qua các quy định cụ thể về chất lượng dịch vụ vận chuyển và trách nhiệm của các bên liên quan. Việc hoàn thiện khung pháp lý về nghĩa vụ của hãng hàng không trong các trường hợp chậm, hủy chuyến và các quy định về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong lĩnh vực hàng không giúp người dân yên tâm hơn khi sử dụng dịch vụ.
Đồng thời, việc minh bạch hóa các quy trình an toàn, an ninh và chuẩn hóa các điều khoản hợp đồng vận chuyển tạo điều kiện để hành khách thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình, góp phần xây dựng văn hóa giao thông hàng không văn minh. Các chính sách về hỗ trợ đối tượng ưu tiên và đơn giản hóa thủ tục tại cảng hàng không giúp người dân tiết kiệm thời gian và tiếp cận dịch vụ hàng không một cách thuận tiện, bình đẳng hơn.
Ở khía cạnh quản lý nhà nước, Luật góp phần Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, xác lập rõ ràng phạm vi trách nhiệm giữa các cơ quan quản lý nhà nước. Việc luật hóa cơ chế tài chính đặc thù cho Nhà chức trách hàng không và Nhà chức trách an ninh hàng không không chỉ đảm bảo tính độc lập về nguồn lực mà còn tạo nền tảng vững chắc để tăng cường hiệu lực, hiệu quả trong công tác giám sát an toàn và an ninh hàng không, đảm bảo Việt Nam tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn quốc tế của ICAO. Qua đó, phát huy tối đa vai trò kiến tạo của Nhà nước, vừa đáp ứng linh hoạt các yêu cầu thực tiễn của ngành hàng không trong giai đoạn hội nhập sâu rộng.
Một điểm đáng chú ý khác, Luật Hàng không dân dụng Việt Nam 2025 được xây dựng theo hướng quy định các vấn đề khung và mang tính nguyên tắc, thuộc thẩm quyền của Quốc hội.
Theo đó, đối với các nội dung có tính biến động cao Luật giao Chính phủ, Bộ Xây dựng và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định chi tiết nhằm bảo đảm sự linh hoạt, phù hợp với thực tiễn và các tiêu chuẩn quốc tế. Do đó, trong quá trình nghiên cứu và thực thi, người dân, doanh nghiệp cần xem xét đầy đủ, đồng bộ cả quy định của Luật và các văn bản hướng dẫn thi hành.
Vì vậy, việc cập nhật thường xuyên các quy định này là điều kiện để đảm bảo quyền lợi và thực hiện đúng nghĩa vụ, tuân thủ các yêu cầu về an ninh, an toàn hàng không dân dụng.
Theo Đại biểu Quốc hội Trịnh Xuân An - Đại biểu chuyên trách Ủy ban Quốc phòng và An ninh của Quốc hội cho biết: "Tôi cho rằng giá trị lớn nhất của luật là tạo ra một môi trường pháp lý ổn định và minh bạch. Điều doanh nghiệp cần không chỉ là ưu đãi mà là khả năng dự báo để yên tâm đầu tư dài hạn. Đặc biệt, việc mở hành lang pháp lý cho kinh tế tầm thấp sẽ tạo ra một thị trường hoàn toàn mới. Dù vậy, để lĩnh vực này phát triển hiệu quả, cần tiếp tục hoàn thiện tiêu chuẩn kỹ thuật, cơ chế cấp phép, quản lý vùng trời và chia sẻ dữ liệu nhằm bảo đảm an toàn, an ninh".
Ở góc độ rộng hơn, doanh nghiệp hàng không không chỉ tạo ra giá trị kinh tế mà còn góp phần quảng bá hình ảnh Việt Nam. Mỗi đường bay quốc tế được mở hay mỗi tàu bay mang biểu tượng Việt Nam hoạt động ở nước ngoài đều góp phần nâng cao vị thế quốc gia.
Ngoài ra, để bảo đảm Luật Hàng không dân dụng Việt Nam năm 2025 được phát triển khai thống nhất, đồng bộ và hiệu quả từ ngày 01/7/2026, Chính phủ đã ban hành nhiều Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật như: Nghị định số 205/2026/ND-CP ngày 18/6/2026 về Cảng hàng không và bãi cửa hàng, hạ cánh; Nghị định số 208/2026/ND-CP ngày 18/6/2026 về Vận tải không; Nghị định số 215/2026/ND-CP ngày 18/6/2026 về An ninh hàng không; Nghị định số 221/2026/ND-CP ngày 21/6/2026 về Nhà chức trách hàng không và quản lý an toàn; Nghị định số 222/2026/ND-CP ngày 24/6/2026 về Hoạt động vịnh; Nghị định số 223/2026/ND-CP ngày 23/6/2026 về Vịnh Tàu và khai thác vịnh tàu .
