Thời tiết cực đoan khiến hàng không Trung Quốc rơi vào cảnh hỗn loạn

Hàng không Trung Quốc 'vỡ trận'

Trong hai ngày 11/3 và 12/3/2026, mạng lưới hàng không Trung Quốc ghi nhận tình trạng gián đoạn trên diện rộng. Tại các cảng hàng không trọng điểm lượng lớn hành khách đã bị mắc kẹt do lịch trình bay thay đổi liên tục. Các khu vực nhà ga, đặc biệt là sảnh chờ và quầy thủ tục, rơi vào tình trạng quá tải nghiêm trọng khi hành khách chờ đợi thông tin chuyến bay và phương án hỗ trợ từ hãng.

Theo dữ liệu, tính đến hết ngày 12/3, hệ thống sân bay Trung Quốc đã ghi nhận 160 chuyến bay bị hủy và 199 chuyến bị hoãn, chủ yếu tại các trung tâm trung chuyển lớn nhất Trung Quốc, bao gồm: Bắc Kinh (sân bay Bắc Kinh, sân bay Đại Hưng), cụm sân bay Thượng Hải (sân bay Phố Đông và sân bay Hồng Kiều), Thành Đô (sân bay Thiên Phủ) và vùng Nội Mông (sân bay Hohhot Baita).

Sự cố ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động khai thác của cả các hãng hàng không nội địa và quốc tế. Các hãng bay lớn như Air China, China Southern Airlines, Chengdu Airlines, Hainan Airlines cùng hãng hàng không quốc tế như Qatar Airways đều ghi nhận số lượng lớn các chuyến bay không thể cất cánh đúng lịch trình.

Đáng chú ý, tình trạng "ách tắc" tại các siêu sân bay lập tức tạo ra hiệu ứng "domino", tác động tiêu cực đến các sân bay vệ tinh và điểm đến tuyến hai. Việc máy bay và phi hành đoàn không thể di chuyển đúng kế hoạch đã khiến các sân bay như Urumqi, Trường Sa, Thâm Quyến và Thái Nguyên cũng ghi nhận hàng loạt chuyến bay kết nối bị đứt gãy.

Thống kê một số chuyến bay bị hủy trong ngày 11 - 12/3/2026.

Tác động kép khiến tình trạng thêm tồi tệ

Theo các chuyên gia nhận định, nguyên nhân trực tiếp của tình trạng này là thời tiết cực đoan bao trùm diện rộng tại miền Bắc, miền Tây và miền Đông Trung Quốc. Sương mù dày đặc làm giảm tầm nhìn nghiêm trọng, kết hợp với gió giật mạnh và các hệ thống bão liên tục di chuyển đã khiến nhiều sân bay không đủ điều kiện cất/hạ cánh an toàn.

Để đối phó với rủi ro, đài kiểm soát không lưu buộc phải yêu cầu hàng loạt chuyến bay bay vòng hoặc chuyển hướng hạ cánh khẩn cấp xuống các sân bay dự bị, làm xáo trộn hoàn toàn lịch trình ban đầu.

Tuy nhiên, tình trạng gián đoạn nhanh chóng biến thành khủng hoảng do áp lực vận hành khổng lồ tại các siêu sân bay như Bắc Kinh, Thượng Hải. Tại các siêu sân bay, lịch cất/hạ cánh được xếp dày đặc để tối ưu công suất, khiến khoảng thời gian dự phòng cho các sự cố là rất thấp.

Chỉ cần các chuyến bay buổi sáng chậm trễ do thời tiết, tình trạng "tắc nghẽn" trên đường lăn và bãi đỗ sẽ lập tức xảy ra, kéo dài thời gian quay vòng máy bay. Đỉnh điểm là khi sự chậm trễ kéo dài, các hãng hàng không buộc phải hủy chuyến hàng loạt nhằm đảm bảo quy định an toàn về thời gian làm việc tối đa của phi hành đoàn.

Bên cạnh đó, tình trạng tắc nghẽn không phận châu Á cũng là một trong những nguyên nhân làm trầm trọng thêm vấn đề. Việc điều chỉnh các đường bay quốc tế gần đây đã làm giảm tính linh hoạt của toàn hệ thống. Khi thời tiết xấu làm tê liệt các đường bay nội địa, các hãng hàng không Trung Quốc có rất ít không gian để điều hướng. Hết cách dự phòng, họ buộc phải chủ động hủy chuyến ngay từ mặt đất để đảm bảo an toàn và tránh giữ khách trên đường băng.

Những lưu ý cho hành khách

Khi chuyến bay bị đình trệ vì lý do bất khả kháng, sự chuẩn bị kỹ lưỡng và cách xử lý tình huống linh hoạt chính là chìa khóa để bảo vệ bản thân và giảm thiểu thiệt hại cho chuyến đi.

Trước tiên, hành khách nên chủ động cập nhật thông tin trước khi di chuyển. Hành khách cần kiểm tra hòm thư điện tử (email) và tin nhắn trên điện thoại di động để tránh bỏ lỡ thông báo từ hãng bay. Nếu chuyến bay đã được hệ thống thông báo hủy (Canceled), việc ở lại nơi lưu trú để chờ đợi phương án đổi vé sẽ giúp hành khách tránh được cảnh chen chúc không cần thiết tại nhà ga.

Đặc biệt, trong quá trình xử lý sự cố, hành khách cần lưu giữ cẩn thận mã đặt chỗ (PNR), thẻ lên máy bay (boarding pass) và yêu cầu đại diện hãng hàng không cung cấp thông báo hoãn/hủy chuyến bằng văn bản (hoặc email) có ghi rõ nguyên nhân. Đây là những tài liệu quan trọng mang tính pháp lý nhằm bảo vệ quyền lợi của du khách trong các thủ tục khiếu nại về sau.

Sự cố tại Trung Quốc còn cho thấy tầm quan trọng của việc thiết lập các phương án dự phòng. Trong số hàng vạn người mắc kẹt, nhiều hành khách đã nhanh chóng chuyển hướng sang đặt vé đường sắt cao tốc hoặc xe khách đường dài để rời khỏi khu vực tắc nghẽn. Sự linh hoạt trong việc chuyển đổi sang mạng lưới giao thông mặt đất là giải pháp thay thế hiệu quả, đảm bảo lịch trình di chuyển không bị đứt gãy hoàn toàn khi hệ thống hàng không tạm thời tê liệt.

Bên cạnh đó, hành khách cần hiểu rõ quyền lợi của mình trong các trường hợp hủy chuyến do thời tiết. Theo quy định hàng không quốc tế, thời tiết cực đoan được xếp vào nhóm nguyên nhân bất khả kháng. Trong trường hợp này, các hãng bay có nghĩa vụ hỗ trợ đổi vé miễn phí sang chuyến bay kế tiếp còn chỗ trống.

Tuy nhiên, hành khách cần nắm rõ các hãng bay sẽ được miễn trừ trách nhiệm bồi thường tài chính đối với các chi phí lưu trú, ăn uống phát sinh ngoài sân bay. Do đó, để tránh bị động, hành khách nên chuẩn bị sẵn phương án dự phòng và sắp xếp lịch trình linh hoạt.