Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa báo cáo Thủ tướng Chính phủ tình hình dịch bệnh lở mồm long móng và đề xuất các biện pháp chủ động ngăn chặn xâm nhập vào Việt Nam.
Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, virus lở mồm long móng serotype SAT1 - trước đây chủ yếu lưu hành tại khu vực châu Phi hiện đang có xu hướng lan rộng sang nhiều khu vực khác. Từ tháng 3/2025, chủng virus này đã được ghi nhận tại Iraq và tiếp tục xuất hiện tại một số quốc gia Trung Đông, Tây Á. Đặc biệt, đầu tháng 4/2026, Trung Quốc lần đầu tiên thông báo phát hiện 219 ca bệnh trên bò tại hai tỉnh Cam Túc và Tân Cương.
Virus gây bệnh có 7 tuýp huyết thanh (serotype). Tại Việt Nam, các type từng xuất hiện là O, A và Asia1, trong đó type O lưu hành phổ biến nhất.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường nêu thực tế, virus lở mồm long móng serotype SAT1 chưa ghi nhận lưu hành tại Việt Nam. Tuy nhiên, với sự lây lan nhanh gần đây của chủng virus này, nguy cơ xâm nhiễm vào nước ta luôn hiện hữu, đặc biệt qua việc vận chuyển trái phép động vật qua biên giới, cửa khẩu, đường mòn, lối mở.
Trong khi đó, các loại vaccine phòng bệnh lở mồm long móng đang được cấp phép lưu hành tại Việt Nam chỉ có tác dụng bảo hộ với các chủng vi rút lở mồm long móng thuộc serotype O, A và ASIA1, không có khả năng bảo hộ đối với vi rút lở mồm long móng serotype SAT1.
Trước nguy cơ này, Bộ đã chỉ đạo các đơn vị chuyên môn và địa phương triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Trong đó, tập trung tăng cường giám sát, phát hiện sớm các trường hợp nghi mắc bệnh; tổ chức lấy mẫu xét nghiệm, khoanh vùng và xử lý ổ dịch ngay từ khi còn diện hẹp.
Tăng cường giám sát, phát hiện sớm trường hợp nghi ngờ gia súc mắc bệnh lở mồm long móng tại các cơ sở, hộ chăn nuôi gia súc, đặc biệt tại khu vực có đường biên giới. Trường hợp nghi ngờ mắc bệnh lở mồm long móng phải thực hiện lấy mẫu xét nghiệm và tiến hành điều tra, khống chế ổ dịch khi còn ở phạm vi hẹp.
Đặc biệt, các địa phương được yêu cầu kiểm soát vận chuyển, ngăn chặn buôn lậu gia súc và sản phẩm động vật tại khu vực biên giới, địa bàn trung chuyển, chợ đầu mối, cơ sở thu gom, mua bán, giết mổ gia súc.
Bên cạnh hướng dẫn người chăn nuôi thực hành nghiêm các biện pháp chăn nuôi an toàn sinh học, các địa phương phải tổ chức thông tin, tuyên truyền để người dân gần biên giới không mua, bán gia súc không rõ nguồn gốc, gia súc vận chuyển trái phép.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công an, Bộ Quốc phòng cùng các bộ, ngành liên quan phối hợp chặt chẽ với Bộ này cùng UBND các tỉnh, thành phố kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất nhập khẩu, vận chuyển, buôn bán động vật, sản phẩm động vật qua biên giới, cửa khẩu, cảng biển, cảng hàng không...
Đấu tranh, ngăn chặn, xử lý nghiêm hành vi nhập lậu, vận chuyển trái phép động vật, sản phẩm động vật. Đồng thời kiểm soát chặt các sản phẩm có nguồn gốc động vật từ các quốc gia, vùng lãnh thổ có nguy cơ mang virus lở mồm long móng serotype SAT1 hoặc các chủng virus lở mồm long móng nguy hiểm khác xâm nhiễm vào Việt Nam.
