Mỹ mở rộng chiến dịch gây sức ép kinh tế với Iran sang các hãng hàng không và công ty cho thuê máy bay, trong động thái nhằm siết chặt mạng lưới hỗ trợ Tehran.
Ngày 2/9, Bộ trưởng Tài chính Mỹ, Scott Bessent cho biết các hãng hàng không có thể trở thành mục tiêu trong chiến dịch kinh tế của Washington chống Iran. Một ngày trước đó, ông cũng nêu các công ty cho thuê máy bay là một trong những lĩnh vực đang được xem xét.
Phát biểu trên chương trình “Fox & Friends” của Fox News, ông Bessent liệt kê hàng không cùng ngành hàng hải và tài sản kỹ thuật số trong nhóm lĩnh vực có thể chịu các biện pháp mới.
Trước đó, tại một cuộc thảo luận công khai bên lề cuộc họp Nhóm Bộ trưởng Tài chính G20 ở Asheville, Bắc Carolina, ông Bessent cho biết các mục tiêu tiềm năng có thể bao gồm các công ty cho thuê máy bay và bất kỳ tổ chức nào đang giao dịch với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Ông đồng thời cho biết Bộ Tài chính Mỹ có khả năng công bố các biện pháp trừng phạt đối với một ngân hàng. Tuy nhiên, danh tính các hãng hàng không hoặc công ty cho thuê máy bay có thể nằm trong diện bị nhắm tới chưa được xác định.
Khả năng áp dụng các biện pháp mới xuất hiện sau khi Washington thiết lập cơ chế pháp lý cho phép mở rộng trừng phạt đối với nhiều lĩnh vực kinh tế của Iran.
Ngày 24/8/2026, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ ban hành 5 quyết định theo từng lĩnh vực dựa trên Sắc lệnh Hành pháp 13902, trong khuôn khổ “Chiến dịch Loại bỏ Kinh tế”.
Các quyết định nhắm tới những lĩnh vực gồm tài sản kỹ thuật số, công nghệ, vàng, hàng không và vận tải biển của Iran.
Theo cơ chế này, OFAC có thể áp dụng các biện pháp trừng phạt đối với bất kỳ cá nhân hoặc tổ chức nào, bất kể địa điểm, tham gia trong những lĩnh vực được xác định.
Điều này làm gia tăng rủi ro không chỉ đối với các doanh nghiệp hoạt động trực tiếp tại Iran mà còn với những công ty nước ngoài có quan hệ kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ cho ngành hàng không nước này.
Trong thông báo về chiến dịch, Bộ Tài chính Mỹ cáo buộc Iran sử dụng các hãng hàng không thương mại, trong đó nhiều hãng bị Washington mô tả là do chính quyền Iran và IRGC kiểm soát, để vận chuyển chiến binh, vũ khí, công nghệ nhạy cảm, vàng và tiền mặt cho các lực lượng ủy nhiệm.
Quyết định liên quan đến lĩnh vực hàng không vì vậy không chỉ tập trung vào các hãng bay Iran.
.jpg)
Phạm vi rủi ro còn được mở rộng tới các nhà môi giới nước ngoài, nhà cung cấp phụ tùng, đơn vị bảo trì, công ty bảo hiểm và đại lý bán hàng hoạt động bên ngoài Iran nếu có liên quan đến lĩnh vực hàng không của nước này.
Động thái của Washington có thể tạo thêm áp lực lên chuỗi cung ứng và dịch vụ hàng không liên quan Iran, khi các doanh nghiệp quốc tế phải đánh giá lại nguy cơ bị trừng phạt nếu tiếp tục cung cấp máy bay, phụ tùng, bảo dưỡng, bảo hiểm hoặc các dịch vụ hỗ trợ khác.
Như vậy, từ việc nhắm tới các thực thể trực tiếp liên quan Iran, chiến dịch trừng phạt mới của Mỹ có nguy cơ lan rộng sang các doanh nghiệp nước ngoài đóng vai trò trung gian hoặc cung cấp dịch vụ cho ngành hàng không nước này.
