Thái Lan tăng phí, khách bay Việt và quốc tế phải tốn kém hơn

Trong bối cảnh ngành hàng không phục hồi mạnh mẽ sau đại dịch và Thái Lan đặt mục tiêu trở thành trung tâm hàng không khu vực, nước này vừa ban hành loạt điều chỉnh đối với các khoản phí hành khách quốc tế áp dụng từ năm 2026.

Dù được giới chức khẳng định là nhằm ổn định hoạt động và bù đắp chi phí, những thay đổi này vẫn được đánh giá có thể tác động tới cơ cấu giá vé máy bay quốc tế.

Tăng hai loại phí hành khách quốc tế

Điểm đáng chú ý nhất là việc tăng phí dịch vụ hành khách (Passenger Service Charge - PSC) do Tổng công ty Sân bay Thái Lan (AOT) đề xuất.

AOT hiện quản lý 6 sân bay quốc tế của Thái Lan gồm Suvarnabhumi, Don Mueang, Phuket, Chiang Mai, Mae Fah Luang-Chiang Rai và Hat Yai.

Bà Paweena Jariyathitipong, Giám đốc AOT, cho biết đề xuất này đã được Cục Hàng không Dân dụng Thái Lan (CAAT) chấp thuận và dự kiến áp dụng từ giữa năm 2026.

Theo đó, PSC đối với hành khách xuất cảnh quốc tế sẽ tăng từ 730 baht lên 1.120 baht/người (930.000 VND), tương đương mức tăng 390 bath (hơn 320.000 VND).

Theo các phân tích nội bộ được AOT công bố, việc điều chỉnh PSC sẽ giúp doanh thu hàng năm của đơn vị này tăng thêm khoảng 13 tỷ baht (khoảng 10,7 nghìn tỷ VND).

Đây được xem là nguồn lực quan trọng phục vụ các kế hoạch đầu tư dài hạn, như dự án xây dựng nhà ga phía Nam tại sân bay Suvarnabhumi với tổng mức đầu tư hơn 200 tỷ baht, nhằm nâng công suất phục vụ lên tới 120 triệu hành khách/năm.

AOT nhấn mạnh rằng việc tăng PSC không nhằm tối đa hóa lợi nhuận, mà hướng tới hợp lý hóa chi phí vận hành, giảm sự phụ thuộc vào vốn vay và cắt giảm gánh nặng lãi suất trong dài hạn. Mục tiêu của doanh nghiệp là đảm bảo khả năng tự cân đối tài chính cho hoạt động và đầu tư phát triển hạ tầng.

Theo bà Paweena, mức thu PSC hiện nay của Thái Lan vẫn thấp hơn đáng kể so với quốc tế. Trên bình diện toàn cầu, hơn 90% sân bay đang thu PSC đối với cả hành khách xuất cảnh và quá cảnh/chuyển tiếp (transit/transfer), trong khi Thái Lan thuộc nhóm rất nhỏ, khoảng 5%, vẫn chỉ thu PSC với hành khách xuất cảnh.

Do đó, AOT đang nghiên cứu khả năng mở rộng thu PSC đối với hành khách quá cảnh, phù hợp với chuẩn quốc tế, song kế hoạch này chỉ được xem xét triển khai sau khi mức PSC mới đối với hành khách xuất cảnh chính thức đi vào vận hành.

Song song với PSC, một điều chỉnh khác có hiệu lực sớm hơn cũng đang thu hút sự chú ý. Từ ngày 1/2/2026, Cục Hàng không Dân dụng Thái Lan (CAAT) cũng chính thức tăng phí hành khách quốc tế đến và đi khỏi Thái Lan từ 15 baht lên 25 baht (hơn 20.000VND)/người/chiều.

Khoản phí này được Cục thu từ các hãng hàng không dựa trên số lượng hành khách đến hoặc đi.

Ông Marshal Manat Chavanaprayoon, Cục trưởng CAAT, cho biết đây là nguồn thu chủ yếu của cơ quan, bởi CAAT là đơn vị quản lý và giám sát hàng không dân dụng hoạt động theo mô hình tự chủ tài chính, không nhận ngân sách trực tiếp từ Chính phủ.

Phí hành khách đến và đi đã giữ nguyên ở mức 15 baht kể từ năm 2015. Theo CAAT, chi phí thực tế hiện khoảng 19,34 baht/khách, trên tổng số hơn 72,4 triệu lượt hành khách mỗi năm.

Mức thu cũ không đủ bù đắp chi phí khiến cơ quan này nhiều năm qua phải sử dụng quỹ dự trữ để bù đắp thâm hụt.

Việc tăng phí lên 25 baht nhằm giúp CAAT đạt điểm hòa vốn vào khoảng năm 2028, đảm bảo duy trì các chức năng quản lý, giám sát an toàn và tiêu chuẩn khai thác hàng không theo luật pháp và chuẩn mực quốc tế, chứ không nhằm mở rộng hoạt động hay tạo lợi nhuận.

Giá vé tăng, hành khách có chùn bước?

Giới quan sát nhận định, dù các khoản phí trên đều được thu gián tiếp thông qua vé máy bay, không phải nộp trực tiếp tại sân bay, nhưng các hãng hàng không có thể cộng thẳng phí này vào giá vé, khiến giá vé quốc tế có khả năng tăng so với trước đây.

Tuy nhiên, cả AOT và CAAT đều khẳng định các khoản phí này chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng chi phí hành trình và không ảnh hưởng đáng kể đến quyết định đi lại của hành khách.

Theo các cơ quan này mức phí của Thái Lan vẫn thấp hơn nhiều so với các sân bay lớn như Changi (Singapore) hay Heathrow (Anh), và việc điều chỉnh là cần thiết để đảm bảo hạ tầng, dịch vụ, an ninh và năng lực khai thác theo tiêu chuẩn quốc tế, khi lượng khách ngày càng tăng sau đại dịch.

Với hàng không dân dụng là mắt xích then chốt kết nối du lịch, thương mại và đầu tư, loạt điều chỉnh phí này sẽ tiếp tục được hành khách, hãng bay và ngành du lịch theo dõi sát sao trong năm 2026.