Dịch Nipah tại Ấn Độ có nguy cơ lây lan qua đường hàng không
Trước diễn biến của dịch Nipah tại Ấn Độ, Thái Lan và một số quốc gia đang tăng cường giám sát y tế tại các sân bay quốc tế nhằm phòng ngừa nguy cơ dịch bệnh xâm nhập.
Virus Nipah tại bang Tây Bengal (Ấn Độ) đã khiến 5 người mắc bệnh được xác nhận kể từ ngày 12/1 và hiện có khoảng 100 người nghi bị nhiễm, đang cách ly. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) coi là mầm bệnh có nguy cơ cao.Virus Nipah (NiV) là tác nhân gây bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, thuộc họ Paramyxoviridae, có khả năng lây từ động vật sang người và lây truyền giữa người với người. Vật chủ tự nhiên của virus là dơi ăn quả (giống Pteropus).
Bệnh lưu hành chủ yếu tại khu vực Nam Á và Đông Nam Á, với tỷ lệ tử vong cao. Hiện chưa có vaccine phòng bệnh hoặc thuốc điều trị đặc hiệu đối với virus Nipah.
Trước diễn biến dịch bệnh, chính quyền Thái Lan đang chủ động tăng cường giám sát y tế tại các sân bay quốc tế, nhằm ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập qua đường hàng không.
Mặc dù đến thời điểm hiện tại, Thái Lan chưa ghi nhận ca nhiễm Nipah nào trong nước, nhà chức trách đánh giá các cửa khẩu hàng không vẫn là tuyến phòng thủ then chốt cần được siết chặt kiểm soát.
Theo Bộ Y tế Công cộng Thái Lan và Cục Kiểm soát Dịch bệnh (DDC), các biện pháp sàng lọc tăng cường đã được triển khai tại những cửa ngõ hàng không lớn gồm Suvarnabhumi, Don Mueang (Bangkok), Phuket và Chiang Mai.
Trọng tâm là hành khách đến từ Ấn Độ hoặc có lịch trình di chuyển qua các khu vực đang nằm trong diện giám sát dịch tễ.
Liên quan đến công tác phòng dịch tại sân bay, ông Kittipong Kittikhajorn, Giám đốc Sân bay Suvarnabhumi, cho biết sân bay đã tổ chức họp với Bộ Y tế Công cộng Thái Lan để xây dựng kế hoạch giám sát dịch bệnh. Theo đó, sân bay sẽ thiết lập các điểm sàng lọc y tế nhằm phát hiện sớm nguy cơ lây nhiễm virus Nipah.
Tại sân bay quốc tế Phuket, nơi Ấn Độ hiện là thị trường khách quốc tế lớn thứ ba, cơ quan quản lý sân bay (Phuket Airport Authority - PHA) đã áp dụng các biện pháp giám sát y tế chặt chẽ hơn đối với hành khách nhập cảnh.
Ông Monchai Tanode, Giám đốc sân bay Phuket, cho biết nhà ga đang theo dõi sát các chuyến bay đến từ khu vực phía Đông Ấn Độ, đặc biệt là bang Tây Bengal, nơi vừa ghi nhận các ca nhiễm mới và hàng tram trường hợp phải cách ly.
Để bảo đảm hoạt động khai thác diễn ra thông suốt và hiệu quả, PHA đã tăng cường các biện pháp y tế công cộng trong nhà ga, bao gồm gia tăng tần suất vệ sinh, khử khuẩn các khu vực và bề mặt tiếp xúc thường xuyên, đồng thời duy trì sự phối hợp chặt chẽ với lực lượng kiểm soát dịch bệnh quốc tế.
Cơ quan này khẳng định sẽ tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp và hướng dẫn của Bộ Y tế Công cộng Thái Lan trong trường hợp mức độ kiểm soát dịch bệnh được nâng lên trong thời gian tới.
Giới chức Thái Lan và một số quốc gia, vùng lãnh thổ khác như Nepan, Đài Loan... nhấn mạnh rằng phản ứng hiện nay mang tính phòng ngừa và dựa trên đánh giá rủi ro, áp dụng mô hình giám sát từng được sử dụng trong thời kỳ COVID-19 để tăng cường sàng lọc tại cửa khẩu hàng không.
Các biện pháp giám sát được thiết kế để vừa bảo đảm an toàn y tế, vừa duy trì tính liên tục của hoạt động hàng không và du lịch quốc tế, không áp dụng hạn chế nhập cảnh hay đóng cửa sân bay.
Hành khách được khuyến nghị chuẩn bị thêm thời gian cho thủ tục nhập cảnh, chủ động khai báo y tế trung thực và theo dõi tình trạng sức khỏe, đặc biệt trong vòng 21 ngày sau khi nhập cảnh nếu từng đi qua khu vực có nguy cơ.
Trong bối cảnh dịch bệnh truyền nhiễm xuyên biên giới tiếp tục là thách thức toàn cầu, việc siết chặt giám sát tại sân bay được xem là tuyến phòng thủ đầu tiên nhằm bảo vệ an toàn y tế cộng đồng.
Thông tin y tế về virus Nipah
Virus Nipah có thể lây nhiễm sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với động vật nhiễm bệnh, tiêu thụ thực phẩm bị ô nhiễm hoặc tiếp xúc gần với người mắc bệnh, đặc biệt trong môi trường chăm sóc y tế nếu không áp dụng đầy đủ các biện pháp phòng hộ và kiểm soát nhiễm khuẩn.
Thời gian ủ bệnh thường từ 4 đến 21 ngày, trong một số trường hợp có thể kéo dài hơn. Các triệu chứng thường gặp bao gồm sốt, đau đầu dữ dội, đau cơ, đau họng, ho, khó thở, buồn ngủ bất thường, rối loạn ý thức và co giật. Trong các trường hợp nặng, bệnh có thể tiến triển nhanh, dẫn đến viêm não và suy hô hấp nghiêm trọng.
Do chưa có biện pháp điều trị đặc hiệu, công tác kiểm soát virus Nipah hiện nay tập trung vào phát hiện sớm, cách ly kịp thời, điều trị hỗ trợ và tăng cường các biện pháp y tế công cộng, bao gồm giám sát dịch tễ tại cửa khẩu, đặc biệt là các cửa khẩu hàng không quốc tế.