Gánh nặng nhiên liệu ngáng đường phục hồi hàng không giá rẻ
Các hãng hàng không giá rẻ như AirAsia, Cebu Pacific và Scoot đối mặt nửa cuối 2026 khó khăn khi nhiên liệu đắt đỏ, tỷ giá bất lợi và nhu cầu yếu.
Kết quả kinh doanh quý gần nhất của AirAsia, Cebu Pacific và Scoot cho thấy việc tăng giá vé chưa đủ để bù đắp chi phí nhiên liệu. AirAsia và Cebu Pacific ghi nhận lỗ ròng, trong khi khoản lỗ hoạt động của Scoot gần như tăng gấp đôi.
Vấn đề lớn nhất của mô hình hàng không giá rẻ là nhiên liệu chiếm tỷ trọng đáng kể trong chi phí, nhưng hành khách của các hãng này lại nhạy cảm với giá vé, khiến khả năng tăng giá bị hạn chế.
Áp lực còn gia tăng khi nhiều đồng tiền trong khu vực suy yếu so với USD. Ringgit Malaysia, baht Thái Lan, rupiah Indonesia và peso Philippines đều khiến chi phí nhiên liệu và thuê máy bay - thường được định giá bằng USD trở nên đắt đỏ hơn.
Cebu Pacific: quý khó khăn nhất kể từ sau đại dịch
Cebu Pacific đánh giá quý II/2026 là một trong những môi trường kinh doanh khó khăn nhất kể từ sau đại dịch. Chi phí nhiên liệu của hãng tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm trước, trong khi đồng peso mất giá khoảng 8%, làm chi phí tiếp tục phình to.
Hãng đã phòng ngừa khoảng 30% nhu cầu nhiên liệu trong quý III ở mức dưới 120 USD/thùng nhằm giảm rủi ro trong ngắn hạn.
Trong khi đó, các hãng hàng không truyền thống có phần thuận lợi hơn nhờ nhu cầu mạnh từ nhóm hành khách cao cấp sau đại dịch. Theo Nathan Gee, Trưởng bộ phận nghiên cứu vận tải châu Á - Thái Bình Dương của BofA Global Research, các hãng giá rẻ ít hưởng lợi từ xu hướng này do sản phẩm cơ bản hơn và chương trình khách hàng thân thiết quy mô nhỏ hơn.
AirAsia chủ động thu hẹp công suất
AirAsia đang chuẩn bị cho một quý III/2026 vốn thường là giai đoạn thấp điểm của du lịch khu vực. Hãng dự kiến cắt giảm 20-25% công suất ghế so với cùng kỳ năm ngoái, đồng thời trả lại 25 máy bay cũ cho các công ty cho thuê trong năm 2026.
Hãng cũng tiếp tục tái cơ cấu mạng bay, trong đó có kế hoạch tạm dừng đường bay Sydney-Kuala Lumpur từ tháng 10/2026.
CEO Bo Lingam cho biết AirAsia đang áp dụng cách tiếp cận thận trọng để bảo vệ lợi nhuận sau khi giá nhiên liệu máy bay bình quân đạt 183 USD/thùng trong quý II. Hãng đồng thời chịu khoản lỗ ròng khoảng 82 triệu USD do chênh lệch tỷ giá.
AirAsia kỳ vọng công suất có thể trở lại mức trước xung đột Trung Đông trong quý IV, trong khi lượng đặt chỗ hiện tại đang bám sát cùng kỳ năm trước.
Scoot: lấp đầy 100% ghế mới hòa vốn
Scoot lại đi theo hướng ngược lại khi tiếp tục tăng công suất nhờ nhu cầu vẫn tương đối mạnh. Tuy nhiên, chi phí trên mỗi hành khách trong quý kết thúc vào tháng 6 tăng 21,7%.
Khoản lỗ hoạt động của Scoot vì thế tăng lên 32 triệu SGD, từ 17 triệu SGD một năm trước, dù hãng đã tăng giá vé và được Singapore Airlines hỗ trợ thông qua chương trình phòng ngừa rủi ro nhiên liệu.
Đáng chú ý, chi phí tăng đã đẩy tỷ lệ lấp đầy hòa vốn lên 100%, trong khi tỷ lệ lấp đầy thực tế chỉ đạt 90,6%. Điều này đồng nghĩa Scoot cần phủ kín toàn bộ ghế mới có thể bù đắp chi phí vận hành hành khách.
Giám đốc thương mại Calvin Chan thừa nhận việc điều chỉnh giá vé vẫn chưa đủ để bù đắp hoàn toàn tác động từ giá nhiên liệu, trong khi bất ổn tại Trung Đông tiếp tục phủ bóng lên triển vọng.
Giá nhiên liệu giảm chưa chắc hoàn toàn tốt
Theo Nathan Gee, nếu giá nhiên liệu giảm, áp lực chi phí trước mắt sẽ được giải tỏa. Nhưng mặt trái là các hãng có thể nhanh chóng khôi phục công suất và cạnh tranh quyết liệt hơn về giá vé.
Các đường bay khu vực ĐNÁ đặc biệt nhạy cảm với tình trạng này khi nguồn cung máy bay thân hẹp đang phục hồi nhanh hơn máy bay thân rộng. Công suất tăng trong khi nhu cầu yếu có thể tiếp tục kéo giá vé xuống.
Nhà phân tích hàng không độc lập Brendan Sobie nhận định triển vọng ngắn hạn khá ảm đạm. Sức ép lên ngân sách hộ gia đình có thể khiến tầng lớp trung lưu Đông Nam Á thận trọng hơn với chi tiêu du lịch trong những tháng còn lại của năm, kể cả mùa cao điểm.
Dù quý IV được kỳ vọng cải thiện, hàng không giá rẻ Đông Nam Á vẫn phải giải bài toán cân bằng giữa giá nhiên liệu, công suất và sức mua hành khách trước khi có thể thực sự phục hồi lợi nhuận.
Lợi nhuận Vietjet giảm mạnh trong quý II/2026
Tại Việt Nam, Vietjet là hãng hàng không tiêu biểu cho mô hình hàng không giá rẻ. Giá nhiên liệu tăng vọt trong quý II/2026 cũng đã tác động lớn đến hoạt động kinh doanh của hãng.
Trong quý II/2026, doanh thu công ty mẹ và hợp nhất của Vietjet lần lượt đạt 25.542 tỷ đồng và 30.499 tỷ đồng, tăng 44% và 71% so với cùng kỳ. Lũy kế sáu tháng đầu năm, doanh thu đạt 45.030 tỷ đồng và 51.536 tỷ đồng, tăng tương ứng 26% và 44%, hoàn thành 58,5% và 59,4% kế hoạch năm.
Trái ngược với đà tăng mạnh về doanh thu, lợi nhuận của Vietjet quay đầu giảm mạnh. Lợi nhuận sau thuế quý II của công ty mẹ và hợp nhất lần lượt đạt 204 tỷ đồng và 349 tỷ đồng, giảm lần lượt 68% và 47% so với cùng kỳ.
Lũy kế sáu tháng đầu năm, lợi nhuận sau thuế công ty mẹ đạt 1.126 tỷ đồng (giảm 11% so với cùng kỳ) và lợi nhuận sau thuế hợp nhất 1.372 tỷ đồng (tăng 6% so với cùng kỳ), hoàn thành 55,9% và 64,5% kế hoạch năm.
Giải trình về nguyên nhân khiến lợi nhuận giảm mạnh trong 6 tháng đầu năm, đại diện của Vietjet cho biết với hoạt động kinh doanh cốt lõi là vận tải hàng không, tương tự các hãng hàng không khác trong khu vực và trên thế giới, Vietjet tiếp tục chịu tác động của biến động địa chính trị, đặc biệt là căng thẳng tại Trung Đông làm giá nhiên liệu bay duy trì ở mức cao trong kỳ.