Qua thời bán tháo, thị trường máy bay tư nhân Trung Quốc ổn định lại
Sau nhiều năm chứng kiến làn sóng thanh lý máy bay phản lực tư nhân do tác động của đại dịch và suy thoái trong một số lĩnh vực kinh tế, thị trường hàng không tư nhân tại Trung Quốc đang cho thấy những dấu hiệu ổn định trở lại.
Dữ liệu từ các công ty hàng không cho thấy tốc độ máy bay phản lực tư nhân rời khỏi Trung Quốc đã chậm lại đáng kể trong năm 2025, cho thấy giai đoạn bán tháo tài sản của nhiều tập đoàn và doanh nhân gặp khó khăn tài chính có thể đã đi đến hồi kết.
Theo báo cáo thường niên mới nhất của Asian Sky Group, Trung Quốc đại lục ghi nhận số lượng máy bay phản lực tư nhân giảm 6 chiếc trong năm 2025. Con số này thấp hơn nhiều so với mức giảm 21 chiếc trong năm 2024 - mức sụt giảm lớn nhất trong số các thị trường hàng không tư nhân tại châu Á.
Ông Alud Davies, Giám đốc điều hành phụ trách kinh doanh và phân tích của Asian Sky Group có trụ sở tại Hồng Kông (Trung Quốc), cho rằng thị trường đang bước vào giai đoạn ổn định hơn sau nhiều năm biến động.
“Có thể nói thị trường đang dần đi vào quỹ đạo ổn định. Những máy bay cần bán phần lớn đã được bán. Các doanh nghiệp đủ khả năng tiếp tục sở hữu máy bay hiện cũng đang ở trạng thái ổn định hơn”, ông Davies nhận định.
Theo ông, những thay đổi trong nền kinh tế Trung Quốc đang tạo ra sự phân hóa về nhu cầu sử dụng máy bay tư nhân. Trong khi các doanh nghiệp công nghệ và ô tô vẫn duy trì nhu cầu đi lại bằng hàng không riêng, lĩnh vực bất động sản vốn từng là một trong những nhóm khách hàng lớn nhất lại suy giảm đáng kể.
Ông Davies cho rằng chiến dịch chống tham nhũng và chủ trương “thịnh vượng chung” của Bắc Kinh đã phần nào làm giảm sức hấp dẫn của việc sở hữu máy bay tư nhân. Tuy nhiên, đại dịch Covid-19 mới là cú sốc lớn nhất khiến thị trường lao dốc trong những năm gần đây.
Dù trải qua giai đoạn khó khăn, Trung Quốc đại lục vẫn là thị trường máy bay phản lực tư nhân lớn nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Theo khảo sát của Asian Sky Group, nước này sở hữu 243 máy bay phản lực tư nhân vào năm 2025.
Các máy bay này phục vụ nhiều mục đích khác nhau, từ khảo sát các khu vực khai thác khoáng sản ở vùng sâu vùng xa đến đáp ứng nhu cầu di chuyển khẩn cấp của giới doanh nhân và lãnh đạo doanh nghiệp.
Theo Davies, nếu nền kinh tế Trung Quốc phục hồi mạnh hơn trong thời gian tới, tín hiệu đầu tiên có thể xuất hiện trên thị trường máy bay phản lực đã qua sử dụng, khi các doanh nghiệp tìm kiếm nguồn cung tạm thời trước khi đặt mua máy bay mới.
Tuy nhiên, triển vọng tăng trưởng của ngành vẫn đối mặt với nhiều rào cản. Các chuyên gia cho rằng hệ thống quản lý hàng không dân dụng của Trung Quốc vẫn tương đối chặt chẽ đối với hoạt động hàng không tư nhân.
Hiện các chuyến bay dân sự ở độ cao dưới 3.048 mét vẫn chịu nhiều hạn chế, trong khi cơ sở hạ tầng tại nhiều sân bay chưa đáp ứng tốt nhu cầu của các nhà khai thác tư nhân. Từ năm 2025, Trung Quốc cũng nâng thời gian yêu cầu nộp hồ sơ xin cấp phép hạ cánh từ ba lên năm ngày làm việc. Ngoài ra, máy bay phản lực tư nhân bị cấm cất và hạ cánh trong giờ cao điểm tại bốn thành phố lớn nhất cả nước.
Các nhà phân tích nhận định quy định của Cục Hàng không Dân dụng Trung Quốc nghiêm ngặt hơn so với nhiều thị trường khác, trong khi mức thuế đối với máy bay đăng ký trong nước vẫn ở mức tương đối cao.
Để giảm chi phí vận hành và tránh những rào cản pháp lý, một số chủ sở hữu máy bay phản lực Trung Quốc đã lựa chọn đăng ký hoặc chuyển máy bay ra nước ngoài. Xu hướng này góp phần làm suy giảm quy mô đội bay trong nước trong những năm gần đây.
Dù vậy, với tốc độ thanh lý đã giảm mạnh và nhu cầu từ một số ngành kinh tế bắt đầu ổn định, giới quan sát cho rằng thị trường máy bay phản lực tư nhân Trung Quốc có thể đã vượt qua giai đoạn khó khăn nhất và đang từng bước tìm lại trạng thái cân bằng.