Đưa sân bay Măng Đen và Vân Phong vào 'bản đồ' hàng không quốc gia
Bộ Xây dựng vừa trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, phê duyệt đề cương lập điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Theo Bộ Xây dựng, việc lập điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc được đặt trên nền tảng quan điểm xuyên suốt: ngành hàng không nói chung và kết cấu hạ tầng hàng không nói riêng là lĩnh vực có tính đặc thù cao, đồng thời hội nhập quốc tế sâu rộng. Đây cũng là một trong ba đột phá chiến lược, được quy hoạch theo hướng đồng bộ, bền vững, phù hợp với xu thế phát triển của hàng không thế giới.
Một trong những điểm đáng chú ý trong quan điểm lập quy hoạch lần này là tính động và mở. Theo đó, quy hoạch không mang tính cứng nhắc mà tạo dư địa phát triển trong dài hạn, cho phép điều chỉnh linh hoạt theo nhu cầu thực tiễn. Đây được xem là yếu tố quan trọng nhằm tạo tiền đề cho phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa các vùng, miền.
Bên cạnh đó, mục tiêu lập điều chỉnh quy hoạch là nghiên cứu bổ sung cảng hàng không mới (Măng Đen, Vân Phong) vào hệ thống cảng hàng không toàn quốc và điều chỉnh cấp sân bay của Cảng hàng không Quảng Trị (từ cấp 4C lên cấp 4E).
Nội dung lập điều chỉnh quy hoạch bao gồm đánh giá sự cần thiết; xác định quan điểm, mục tiêu điều chỉnh quy hoạch; phân tích, đánh giá về các yếu tố, điều kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế - xã hội tại khu vực dự kiến điều chỉnh, bổ sung quy hoạch cảng hàng không và các khu vực lân cận ảnh hưởng đến sự hình thành cảng hàng không mới; nghiên cứu, đánh giá các yếu tố kỹ thuật để lựa chọn vị trí cảng hàng không.
Đồng thời, đánh giá sơ bộ về khả năng tổ chức vùng trời, thiết kế phương thức bay của cảng hàng không mới; dự báo nhu cầu vận tải của cảng hàng không mới; đánh giá tác động có liên quan khi hình thành cảng hàng không mới; xác định tính chất, vai trò, chức năng và quy mô, công suất sơ bộ của cảng hàng không, loại tàu bay dự kiến khai thác; định hướng bố trí sử dụng đất cho việc quy hoạch, phát triển các cảng hàng không...
Thời gian thực hiện lập điều chỉnh quy hoạch dự kiến khoảng 3 tháng kể từ khi đề cương lập điều chỉnh quy hoạch được phê duyệt đến khi trình Thủ tướng Chính phủ.
Bộ Xây dựng được đề xuất là cơ quan tổ chức lập điều chỉnh quy hoạch, có trách nhiệm bảo đảm việc triển khai thực hiện các bước theo đúng quy định của pháp luật về quy hoạch và pháp luật khác có liên quan.
Bộ Xây dựng cho biết, việc tổ chức xây dựng, hoàn thiện đề cương lập điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không cơ bản phù hợp với quy định của Luật Quy hoạch năm 2025.
Sau khi đề cương lập điều chỉnh quy hoạch được phê duyệt, Bộ Xây dựng sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, thành lập Hội đồng thẩm định quy hoạch đồng thời chỉ đạo cơ quan lập quy hoạch tiếp thu, hoàn thiện hồ sơ quy hoạch đang xây dựng trên cơ sở ý kiến các cơ quan để trình thẩm định theo quy định.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, so với thời điểm quy hoạch được phê duyệt năm 2023, thực tế đã xuất hiện nhiều yếu tố mới cần cập nhật. Đó là tình hình thực hiện các mục tiêu quy hoạch; các chủ trương, chính sách phát triển của đất nước; cùng với đề xuất của nhiều địa phương về việc xây dựng mới, nâng cấp, mở rộng một số cảng hàng không nhằm phục vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng - an ninh.
Trước đó, Quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng hàng không, sân bay toàn quốc vốn được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định 648/QĐ-TTg năm 2023.
Theo Quyết định 648, mục tiêu đến năm 2030, phát triển hệ thống cảng hàng không theo hướng đồng bộ, hiện đại, đáp ứng nhu cầu vận tải, hội nhập quốc tế sâu rộng; bảo vệ môi trường, tiết kiệm các nguồn tài nguyên; bảo đảm quốc phòng, an ninh; nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, góp phần đưa nước ta cơ bản trở thành nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao vào năm 2030 với một số mục tiêu cụ thể.
Về vận tải, tổng sản lượng hành khách thông qua các cảng hàng không khoảng 275,9 triệu hành khách (chiếm 1,5-2% thị phần vận tải giao thông và chiếm 3-4% tổng sản lượng vận tải hành khách liên tỉnh).
Tổng sản lượng hàng hóa thông qua các cảng hàng không khoảng 4,1 triệu tấn (chiếm 0,05-0,1% thị phần vận tải giao thông).
Về kết cấu hạ tầng: ưu tiên tập trung đầu tư một số cảng hàng không lớn, đóng vai trò đầu mối tại vùng thủ đô Hà Nội (Cảng hàng không quốc tế Nội Bài) và vùng TP.HCM (Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất và Long Thành); từng bước nâng cấp và khai thác có hiệu quả các cảng hàng không hiện hữu, tiếp tục nghiên cứu, đầu tư các cảng hàng không mới để nâng tổng công suất thiết kế hệ thống cảng hàng không đáp ứng khoảng 294,5 triệu hành khách, phấn đấu trên 95% dân số có thể tiếp cận tới cảng hàng không trong phạm vi 100km.
Đầu tư hệ thống cơ sở hạ tầng, thiết bị quản lý bay theo hướng đồng bộ, hiện đại, ngang tầm khu vực, đáp ứng nhu cầu vận tải. Từng bước đầu tư các trung tâm logistics, trung tâm đào tạo, huấn luyện bay, bảo dưỡng sửa chữa máy bay và hệ thống trang thiết bị bảo đảm hoạt động bay.
Về Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021 - 2030, hệ thống cảng hàng không được quy hoạch theo mô hình trục nan với 02 đầu mối chính tại khu vực Thủ đô Hà Nội và khu vực TP.HCM, hình thành 30 cảng hàng không bao gồm:
14 cảng hàng không quốc tế: Vân Đồn, Cát Bi, Nội Bài, Thọ Xuân, Vinh, Phú Bài, Đà Nẵng, Chu Lai, Cam Ranh, Liên Khương, Long Thành, Tân Sơn Nhất, Cần Thơ và Phú Quốc.
16 cảng hàng không quốc nội: Lai Châu, Điện Biên, Sa Pa, Nà Sản, Đồng Hới, Quảng Trị, Phù Cát, Tuy Hòa, Pleiku, Buôn Ma Thuột, Phan Thiết, Rạch Giá, Cà Mau, Côn Đảo, Thành Sơn và Biên Hòa (sân bay Thành Sơn và sân bay Biên Hòa được quy hoạch thành cảng hàng không để khai thác lưỡng dụng); tiếp tục duy trì vị trí quy hoạch Cảng hàng không quốc tế Hải Phòng đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 640/QĐ-TTg ngày 28 tháng 4 năm 2011 tại huyện Tiên Lãng, thành phố Hải Phòng.
Tầm nhìn đến 2050, hình thành 2 trung tâm vận tải hàng không đầu mối trung chuyển quốc tế ngang tầm khu vực tại vùng Thủ đô Hà Nội và vùng TP.HCM. Đầu tư đưa vào khai thác các cảng hàng không mới phấn đấu khoảng 97% dân số có thể tiếp cận tới cảng hàng không trong phạm vi 100km. Mở rộng, nâng cấp các cảng hàng không tại các trung tâm kinh tế vùng, bảo đảm nhu cầu phát triển kinh tế-xã hội.
Đầu tư hệ thống cơ sở hạ tầng và thiết bị bảo đảm hoạt động bay, đồng bộ, hiện đại ngang tầm quốc tế; hình thành các trung tâm đào tạo, huấn luyện bay, bảo dưỡng sửa chữa máy bay và hệ thống trang thiết bị bảo đảm hoạt động bay hiện đại.