Chuyện ít biết về chiếc máy bay vừa bị phá huỷ của cố lãnh tụ Tối cao Iran
Theo những thông tin được công bố, chiếc máy bay tương đương với “Air Force One” của Iran đã bị phá hủy khi cuộc xung đột tại khu vực Trung Đông bước sang tuần thứ ba.
Theo một bài đăng trên X, ngày 16/3, Không quân Israel tuyên bố đã phá hủy chiếc Airbus A340-300 của cố lãnh tụ Tối cao Iran, Ali Khamenei. Thông điệp, được đăng bằng tiếng Do Thái, kèm theo ảnh vệ tinh của sân bay Mehrabad và ảnh chiếc máy bay A340 của chính phủ Iran, hiện đang mang số hiệu EP-IGA.
Chiếc Airbus A340 bị phá hủy vốn được Tổng thống Masoud Pezeshkian và cựu Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei sử dụng trong các chuyến công du quốc tế.
.jpg)
Tel Aviv cho rằng việc phá hủy tài sản chiến lược này là đòn giáng mạnh lên năng lực phối hợp của Iran với các quốc gia trong trục liên minh, làm suy giảm nỗ lực tăng cường sức mạnh quân sự, cũng như khả năng khôi phục năng lực quân sự của họ.
Trước khi bị không quân Israel phá hủy, chiếc máy bay này từng được ví như “Air Force One” của Iran, không phải lúc nào cũng được chính quyền nước này sử dụng và mang trong mình một lịch sử li kỳ.
Theo Planespotters.net, chiếc máy bay này ban đầu được giao cho Air Canada vào ngày 11/2/1999, và chuyến bay đầu tiên của nó là vào ngày 28/1 cùng năm. Sau đó chiếc máy bay này được chuyển nhượng cho một loạt hãng hàng không trước khi được biên chế vào đội bay của chính phủ Iran.
.jpg)
Cũng theo Planespotters, ngoài chiếc Airbus A340-300, chính phủ Iran còn có 3 chiếc máy bay khác trong phi đội. Chúng bao gồm một chiếc Airbus A321-200 và hai chiếc British Aerospace Avro RJ85.
Hiện khu vực xung quanh Sân bay Quốc tế Tehran Mehrabad (THR) có thể được coi là một nghĩa địa máy bay. Theo tờ Times of Israel, lực lượng Iran đã di chuyển máy bay đến những khu vực này để gây khó khăn hơn cho Không quân Israel trong việc nhận dạng chúng.
Trước đó, cũng trong tháng 3, Israel đã phá hủy 16 máy bay được cho là thuộc đặc nhiệm Quds của Lực lượng Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tại sân bay Mehrabad. Các máy bay này dùng để chuyển vũ khí và tiền mặt cho những nhóm đồng minh của Iran như Hezbollah tại Lebanon, theo phía Israel.
Kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công phối hợp nhằm vào Iran từ ngày 28/2, không phận Iran hiện là vùng cấm bay do các cuộc tấn công tên lửa nhắm vào các mục tiêu quân sự từ phía Mỹ và Israel, cũng như các cuộc tấn công trả đũa từ lực lượng Iran.
Lịch sử khai thác của chiếc "Air Force One" của Iran vừa bị phá hủy:
| Hãng hàng không | Quốc gia | Số đăng ký | Từ | Đến |
| Air Canada | Canada | C-GDVV | Ngày 11/2/1999 | Ngày 16/1/2002 |
| Air Jamaica | Jamaica | 6Y-JMP | Ngày 5/3/2002 | Tháng 10/2007 |
| Turkish Airlines | Thổ Nhĩ Kỳ | TC-JIK | Ngày 6/9/2008 | Tháng 5/2012 |
| AirBlue | Pakistan | AP-EDF | Ngày 29/9/2012 | Ngày 3/2/ 2014 |
| Asian Express Airline | Tajikistan | EY-680 | Ngày 10/9/2015 | |
| Chính phủ Iran | Iran | EP-AJA | Ngày 15/9/2015 | |
| Chính phủ Iran | Iran | EP-DAA | Tháng 11/2017 | |
| Chính phủ Iran | Iran | EP-IGA | Tháng 6/2018 |