Bước sang nửa cuối năm 2025, ngành du lịch Campuchia bất ngờ đối mặt với một cú sốc mang tính toàn diện, không xuất phát từ dịch bệnh hay suy thoái kinh tế toàn cầu, mà từ căng thẳng biên giới leo thang với Thái Lan, kéo theo hàng loạt hệ lụy nghiêm trọng.
Trong nhiều năm qua, Campuchia được xem là một trong những điểm đến ổn định và hấp dẫn nhất Đông Nam Á, với trụ cột là quần thể Angkor Wat, thủ đô Phnom Penh đang chuyển mình mạnh mẽ và hệ thống điểm đến ven biển như Sihanoukville.
Khi các cửa khẩu đường bộ giữa Campuchia và Thái Lan bị đóng hoặc hạn chế nghiêm ngặt đã khiến lượng khách quốc tế sụt giảm mạnh chỉ trong thời gian ngắn. Đáng chú ý, đây không chỉ là sự suy giảm mang tính thời điểm, mà là cú đứt gãy chuỗi giá trị du lịch, từ vận chuyển, lưu trú, ăn uống đến bán lẻ và dịch vụ trải nghiệm.
Ước tính của các tổ chức tư vấn du lịch cho thấy, tổng thiệt hại kinh tế của ngành du lịch Campuchia trong nửa cuối năm 2025 có thể dao động từ 650 triệu USD đến hơn 1,2 tỷ USD. Doanh thu lưu trú giảm từ 45-60%, ngành ăn uống mất khoảng 35-50% doanh thu, trong khi nhiều doanh nghiệp lữ hành vừa và nhỏ gần như tê liệt hoàn toàn do tour bị hủy hàng loạt.
Hệ quả trực tiếp là thị trường lao động chịu cú sốc mạnh, với 150.000-250.000 lao động có nguy cơ mất việc, trong bối cảnh du lịch từng tạo ra hơn 600.000 việc làm trực tiếp cho nền kinh tế Campuchia.
.jpg)
Tại Siem Reap không khí ảm đạm hiện rõ. Số liệu từ Cơ quan quản lý Khu di tích Angkor cho thấy lượng vé tham quan Angkor Wat của khách quốc tế giảm hơn 25% trong các tháng cao điểm cuối mùa hè 2025 so với cùng kỳ năm trước. Con số này đặc biệt đáng lo ngại nếu đặt trong bối cảnh Angkor Wat từng là điểm đến phục hồi nhanh nhất sau đại dịch COVID-19.
Điều đáng nói là cú sốc lần này mang tính bất đối xứng. Trong khi thị trường khách đường bộ từ Thái Lan gần như đóng băng, các thị trường xa hơn như Trung Quốc, Hàn Quốc, châu Âu hay Mỹ không biến mất hoàn toàn, nhưng trở nên dè dặt hơn do lo ngại rủi ro an ninh và tâm lý bất ổn khu vực.
Khi các tuyến đường bộ trở nên mong manh vì yếu tố địa chính trị, đường hàng không trở thành kênh kết nối gần như duy nhất giúp Campuchia duy trì dòng khách quốc tế. Trước khủng hoảng, hơn 2 triệu trong tổng số 6,7 triệu lượt khách quốc tế đến Campuchia năm 2024 đi bằng máy bay. Đây cũng là nhóm khách có mức chi tiêu cao hơn, lưu trú dài ngày hơn và ít phụ thuộc vào du lịch xuyên biên giới ngắn hạn.
Những năm gần đây, Campuchia đã đặt cược lớn vào hạ tầng hàng không. Việc đưa vào khai thác sân bay Siem Reap-Angkor từ năm 2023 và đặc biệt là sân bay quốc tế Techo tại Phnom Penh trong năm 2025, với tổng vốn đầu tư khoảng 2 tỷ USD, được kỳ vọng sẽ đưa quốc gia này trở thành trung tâm trung chuyển mới của tiểu vùng Mekong. Sân bay Techo có công suất giai đoạn đầu 13 triệu khách/năm, với khả năng mở rộng lên tới 50 triệu khách, thể hiện tham vọng dài hạn của Campuchia trong chiến lược hàng không - du lịch.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy hạ tầng hiện đại không đồng nghĩa với khả năng miễn nhiễm trước khủng hoảng. Theo ghi nhận từ các hãng bay, tỷ lệ lấp đầy trên nhiều đường bay quốc tế đến Phnom Penh và Siem Reap chỉ đạt khoảng 50-60%, buộc các hãng phải cắt giảm tần suất hoặc chấp nhận bay lỗ để giữ slot.
Bà Trúc Mai - Đại diện công ty bán tour du lịch, cho biết: “So với đường bộ, bay thẳng vào Phnom Penh hay Siem Reap an toàn và thuận tiện hơn nhiều. Nhưng vấn đề là nhu cầu không còn mạnh như trước, khiến áp lực tài chính đè nặng lên các hãng”.
Ở góc độ chiến lược, hàng không đang đóng vai trò như “phao cứu sinh”, giúp Campuchia tránh kịch bản sụp đổ hoàn toàn của ngành du lịch. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng, nếu không có các chính sách đồng bộ, hàng không cũng có thể trở thành gánh nặng khi chi phí vận hành lớn nhưng hiệu quả khai thác thấp.
Bài toán đặt ra cho Campuchia không chỉ là duy trì các đường bay, mà là tái định vị du lịch gắn với hàng không. Điều này bao gồm việc mở rộng các tuyến bay thẳng từ thị trường xa, nơi du khách ít phụ thuộc vào đường bộ và nhạy cảm với yếu tố biên giới; đồng thời xây dựng các sản phẩm du lịch đa điểm, giảm sự phụ thuộc quá mức vào Angkor Wat.
Khủng hoảng hiện tại vì thế không chỉ là thách thức, mà còn là phép thử cho tầm nhìn dài hạn của Campuchia. Trong một thế giới đầy biến động, nơi rủi ro địa chính trị có thể làm tê liệt du lịch đường bộ chỉ sau một đêm, hàng không không còn là lựa chọn bổ sung, mà là trụ cột chiến lược. Việc Campuchia có thể biến trụ cột này thành động lực phục hồi hay không sẽ quyết định tương lai của ngành du lịch nước này trong nhiều năm tới.
