Làn sóng đầu tư mạnh mẽ của khu vực tư nhân vào hạ tầng hàng không sẽ khiến áp lực cạnh tranh đối với Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), vốn được biết đến như “ông trùm ngành hàng không”, gia tăng rõ rệt trong những năm tới.
Ngay cả khi triển vọng tăng trưởng dài hạn của toàn ngành vẫn được đánh giá tích cực, ACV sẽ phải đối mặt với không ít khó khăn, cả từ việc cạnh tranh với các nhà đầu tư tư nhân cũng như các loại hình vận tải khác trong nước.
Các phân tích mới nhất từ các công ty chứng khoán cho thấy bức tranh ngành hàng không Việt Nam giai đoạn 2026 tiếp tục được củng cố bởi sự phục hồi bền vững của thị trường quốc tế, đà tăng ổn định của nhu cầu nội địa, cùng những cải thiện đáng kể về hạ tầng và chi phí đầu vào.
Cùng với đó, làn sóng đầu tư mạnh mẽ của khu vực tư nhân vào hạ tầng hàng không đang làm thay đổi cục diện thị trường. Nổi bật là Masterise Group với dự án sân bay Gia Bình, hay Sun Group được giao mở rộng và trực tiếp vận hành sân bay Phú Quốc từ ngày 1/1/2026.
Sự gia nhập ngày càng sâu của các doanh nghiệp tư nhân vào lĩnh vực hạ tầng sân bay sẽ khiến áp lực cạnh tranh đối với ACV gia tăng rõ rệt trong những năm tới, ngay cả khi triển vọng tăng trưởng dài hạn của toàn ngành vẫn được đánh giá tích cực.
Theo phân tích của Chứng khoán SHS mới đây, tăng trưởng của ACV trong nhiều năm qua bị kìm hãm bởi tình trạng quá tải tại các sân bay trọng điểm như Tân Sơn Nhất và Nội Bài.
Việc nhà ga T3 Tân Sơn Nhất đã đi vào hoạt động với công suất bổ sung 20 triệu khách/năm, nhà ga T2 Nội Bài hoàn tất mở rộng cuối năm 2025 và sân bay Long Thành giai đoạn 1 dự kiến vận hành giữa năm 2026 sẽ từng bước gỡ nút thắt hạ tầng, mở ra chu kỳ tăng trưởng mới cho ACV.
Theo tính toán, ba dự án trên có thể giúp tổng công suất khai thác của ACV tăng thêm khoảng 17% trong năm 2026. Tuy nhiên, đi kèm với việc tăng công suất khai thác là không ít những thách thức mà đơn vị vận hành là ACV sẽ phải đối mặt.
Cụ thể, khi sân bay Long Thành giai đoạn 1 đi vào vận hành, chi phí khấu hao tài sản của ACV sẽ tăng mạnh trong 3–5 năm đầu, gây áp lực lên biên lợi nhuận ngắn hạn trước khi sản lượng hành khách tăng đủ lớn để bù đắp.
Cùng quan điểm, Chứng khoán BIDV (BSC) ước tính chi phí khấu hao năm 2026 của ACV có thể tăng tới 57%, khi hàng loạt dự án trọng điểm với mức đầu tư lớn đồng loạt đi vào khai thác. Đáng chú ý, chi phí khấu hao hiện chiếm hơn 30% tổng cơ cấu chi phí của doanh nghiệp này.
Ngoài ra, ACV cũng dự kiến ghi nhận chi phí nhân công tăng khoảng 13% so với cùng kỳ, do phải bổ sung nhân sự cho các cảng hàng không mới và chịu tác động từ điều chỉnh lương tối thiểu của Nhà nước trong năm 2026.
BSC đánh giá, với lượng công suất tăng thêm lớn, khả năng lấp đầy trong 2–3 năm đầu sẽ là bài toán không dễ, trong bối cảnh tốc độ tăng trưởng hành khách hiện vào khoảng 10%/năm.
Ở chiều ngược lại, nhóm phân tích của MBS vẫn kỳ vọng tiềm năng tăng trưởng lợi nhuận đáng kể của ACV từ sau năm 2027, khi sân bay Long Thành vận hành ổn định hơn. Đồng thời, việc hoàn tất định giá tài sản khu bay thuộc sở hữu Nhà nước trong năm 2026 được xem là bước đi quan trọng, tạo cơ sở tăng vốn Nhà nước và giúp ACV đủ điều kiện niêm yết trên HSX.
Tại hội nghị tổng kết năm 2025 của Cục Hàng không Việt Nam tổ chức mới đây, ông Nguyễn Đăng Minh – Trưởng ban Khai thác Cảng, Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) cho biết, năm 2025 là năm ghi nhận mức cao nhất trong lịch sử về số lượng hành khách quốc tế và khối lượng hàng hóa quốc tế.
Điều này phản ánh rõ sự phát triển của ngành hàng không cũng như khả năng thích nghi của ngành trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động trong giai đoạn vừa qua.
Đối với lĩnh vực xây dựng cở sở hạ tầng hàng không, ACV ghi nhận hai mốc thời gian quan trọng trong năm 2025 là ngày 19/4/2025 và ngày 19/12/2025.
Theo đó, ACV đã cùng Chính phủ và Bộ Xây dựng khởi công, khánh thành và đưa vào khai thác nhiều công trình hạ tầng trọng điểm, trong đó có nhà ga T3, HKQT Tân Sơn Nhất, chính thức khai thác từ ngày 19/4 và thực hiện chuyến bay đầu tiên tại Cảng HKQT Long Thành vào ngày 19/12/2025. Cùng với đó là đưa Cảng HKQT Vinh trở lại hoạt động và mở rộng nhà ga T2, Cảng HKQT Nội Bài.
Bước sang năm 2026, ACV dự báo, sản lượng thông qua các cảng hàng không trong năm mới dự kiến đạt khoảng 125 triệu lượt hành khách, bao gồm cả khách quốc tế và quốc nội.
Trong đó, khách quốc tế ước đạt khoảng 50 triệu lượt, tăng khoảng 7,7%; khách nội địa dự kiến đạt khoảng 75 triệu lượt, tăng khoảng 3,6%. Sản lượng hàng hóa dự kiến đạt khoảng 1,98 triệu tấn, với khoảng 800.000 lượt cất, hạ cánh.
Cùng với các chỉ tiêu về tăng trưởng lượng hành khách và hàng hóa, mục tiêu đầu tiên của ACV trong năm mới là bảo đảm an toàn tuyệt đối trong khai thác, đồng thời nâng cao chất lượng phục vụ và trải nghiệm của hành khách trên cơ sở hạ tầng đã và đang được đầu tư tại các cảng hàng không trên toàn quốc.
Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ trong khai thác, nâng cao tỷ lệ xử lý sinh trắc học, gia tăng chất lượng dịch vụ hành khách không chạm tại các cảng hàng không nhằm nâng cao trải nghiệm cho hành khách.
Ông Minh cũng thông tin, đến thời điểm hiện tại, tỷ lệ hành khách sử dụng sinh trắc học đã đạt trên 30%; đồng thời 100% chuyến bay đã sẵn sàng triển khai hình thức xác thực sinh trắc học.
Cũng theo đánh giá của lãnh đạo ACV, năm 2025 là năm có sản lượng hành khách quốc tế cao nhất từ trước đến nay. Tuy nhiên, đây chưa phải là năm có sản lượng hành khách quốc nội cao nhất so với mốc năm 2019. Điều này đặt ra yêu cầu tăng cường khả năng cạnh tranh của hàng không đối với các loại hình vận tải nội địa khác như đường bộ, đường sắt…
“Khi hệ thống cơ sở hạ tầng được đầu tư đồng bộ, việc phân bổ lưu lượng hành khách giữa các loại hình giao thông vận tải cần được xem xét và điều chỉnh một cách hợp lý hơn. Đây cũng là vấn đề liên quan đến cạnh tranh của thị trường hàng không nội địa, đòi hỏi sự định hướng và điều hành phù hợp”, ông Minh nhận định.
Về mục tiêu đầu tư, khai thác và triển khai các dự án trong năm 2026, ACV tập trung hoàn thành Cảng HKQT Long Thành giai đoạn 1 và đưa vào khai thác trong năm 2026.
Cùng với đó là dự án nhà ga T2, Cảng HKQT Đồng Hới vào cuối năm 2026, hoàn thành dự án nâng cấp, cải tạo Cảng hàng không Cà Mau trong năm 2026; đồng thời khởi công cải tạo, sửa chữa Cảng HKQT Liên Khương vào cuối tháng 8 năm 2026 và các dự án khác tại Cát Bi, Đà Nẵng, Cam Ranh.
Việc cải thiện cơ sở hạ tầng, hệ thống cảng hàng không, sân bay được đánh giá sẽ giúp ACV tăng thêm lợi thế cạnh tranh trong bối cảnh cạnh tranh trong ngành hàng không Việt Nam ngày càng tăng.
