Trong bối cảnh áp lực tiến độ ngày càng lớn, Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) cùng các nhà thầu đang tiếp tục tìm phương án tháo gỡ vướng mắc tại gói thầu 5.10 (nhà ga hành khách) sân bay Long Thành - hạng mục được xem là “trái tim” của toàn dự án.
Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) vừa có báo cáo cập nhật tiến độ triển khai dự án thành phần 3 - các công trình thiết yếu thuộc dự án sân bay Long Thành.
ACV cho biết, trong dự án thành phần 3, gói thầu 4.8 (giao thông nội cảng) và gói thầu 5.10 (nhà ga hành khách) hiện là hai hạng mục then chốt, ảnh hưởng trực tiếp tới tiến độ toàn dự án sân bay Long Thành.
Trong đó, gói thầu 5.10 hiện mới chỉ đạt khoảng 63% khối lượng thi công dù phải hoàn thành trong tháng 6/2026. Nguyên nhân là vì gói thầu này hiện đang phát sinh một số vướng mắc liên quan đến cơ chế thanh toán thiết bị bằng ngoại tệ giữa chủ đầu tư và nhà thầu IC Ictas - doanh nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ đứng đầu liên danh Vietur.
Theo báo cáo trước đó của ACV, tại giai đoạn đấu thầu, một số hạng mục cung cấp và lắp đặt thiết bị nhà ga được nhà thầu chào giá bằng USD với tổng giá trị hơn 338,8 triệu USD.
Thế nhưng, khi triển khai thực tế, quá trình rà soát hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu và các quy định pháp lý hiện hành cho thấy một số thiết bị được đề xuất thanh toán bằng ngoại tệ thực tế lại có nguồn gốc trong nước hoặc được cung cấp thông qua các đơn vị tại Việt Nam, không đáp ứng điều kiện thanh toán bằng USD theo quy định.
Trên cơ sở đó, ACV đề xuất điều chỉnh các hạng mục có chi phí phát sinh trong nước sang thanh toán bằng VNĐ theo tỷ giá tại thời điểm 3 ngày trước ngày đóng thầu nhằm đảm bảo tuân thủ quy định và không làm vượt tổng mức đầu tư được phê duyệt.
Đến nay, ACV đã thanh toán bằng USD cho các thiết bị đủ điều kiện thanh toán ngoại tệ, gồm đợt 7 với giá trị hơn 12,5 triệu USD, đợt 8 khoảng 7,9 triệu USD và đợt 9 khoảng 8,59 triệu USD.
Tuy nhiên, với các hạng mục chưa thống nhất được tỷ giá áp dụng, hai bên hiện vẫn đang tiếp tục làm việc để tìm phương án xử lý phù hợp.
Ngày 7/5, ACV đã làm việc trực tiếp với đại diện IC ICTAS tại công trường và đề xuất tạm thời áp dụng tỷ giá 1 USD đổi 23.650 đồng - mức tỷ giá trước ngày đóng thầu đối với các hạng mục không đủ điều kiện thanh toán bằng ngoại tệ.
Song phía nhà thầu chưa đồng thuận với phương án này và đề xuất thanh toán bằng USD hoặc quy đổi theo tỷ giá tại thời điểm thanh toán hiện tại.
Sau đó, ngày 8/5, ACV tiếp tục gửi văn bản tới Chủ tịch IC ICTAS nhằm đề xuất phương án tháo gỡ và đề nghị phía nhà thầu phản hồi chính thức để làm cơ sở triển khai các thủ tục tiếp theo.
Hiện các bên vẫn đang tiếp tục họp, trao đổi và báo cáo cấp có thẩm quyền nhằm sớm thống nhất phương án xử lý, tránh ảnh hưởng tiến độ dự án.
Bên cạnh vấn đề thanh toán, áp lực nhân lực thi công cũng đang đặt ra thách thức lớn đối với tiến độ sân bay Long Thành. Theo kế hoạch cập nhật mới nhất, tổng nhu cầu nhân sự trực tiếp và gián tiếp của toàn dự án là hơn 10.000 người, tuy nhiên hiện mới đáp ứng khoảng 73%.
Riêng gói thầu nhà ga hành khách hiện huy động được khoảng 2.026/2.635 nhân sự, đạt khoảng 77% kế hoạch và còn thiếu hơn 600 lao động.
Trong khi đó, gói thầu 4.8 hiện mới đạt khoảng 50% sản lượng và vẫn thiếu gần 1.000 nhân công.
ACV cho hay, việc nhiều dự án hạ tầng trọng điểm cùng triển khai tại khu vực Đồng Nai như cao tốc Biên Hòa - Vũng Tàu hay mở rộng cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây đã khiến nhu cầu lao động xây dựng tăng mạnh, dẫn tới cạnh tranh nhân lực gay gắt.
Không chỉ thiếu lao động trực tiếp, một số gói thầu còn gặp khó khăn về nhân sự tư vấn thiết kế và giám sát, gây áp lực lớn đối với công tác quản lý chất lượng, nghiệm thu và thanh toán.
Dù vậy, chủ đầu tư cho rằng mục tiêu khai thác kỹ thuật sân bay Long Thành vào tháng 9/2026 và đưa vào khai thác thương mại trong năm 2026 vẫn khả thi nếu các vướng mắc lớn sớm được tháo gỡ.
Cũng liên quan tiến độ dự án, Văn phòng Chính phủ mới đây đã ban hành Thông báo số 259/TB-VPCP ngày 25/5/2026 về kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc tại cuộc kiểm tra tiến độ thi công các dự án cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây, Cảng HKQT Long Thành và công tác vận hành, khai thác nhà ga T3, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất.
Trong đó, Phó Thủ tướng thường trực chỉ đạo ACV chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và chất lượng dự án thành phần 3 tại Cảng HKQT Long Thành và các nhiệm vụ khác có liên quan; chỉ đạo nhà thầu tranh thủ thời tiết thuận lợi, huy động tối đa nhân lực, thiết bị, đẩy nhanh tiến độ thi công, bảo đảm tiến độ, chất lượng; xây dựng kế hoạch thực hiện chi tiết theo từng tuần gắn với trách nhiệm của từng cá nhân làm cơ sở theo dõi, đôn đốc, chỉ đạo.
Ưu tiên, tập trung thi công hoàn thành hạng mục tuynel và cấp điện cho các công trình trước ngày 10/6/2026, cơ bản hoàn thành hạng mục nhà ga hàng hóa trong tháng 10/2026. Hằng tuần có báo cáo kết quả thực hiện gửi Bộ Xây dựng và Lãnh đạo Chính phủ để theo dõi, kịp thời chỉ đạo.
Đặc biệt, hạng mục Nhà ga hành khách đang trong giai đoạn hoàn thiện, là giai đoạn đặc biệt quan trọng, đòi hỏi đội ngũ công nhân có tay nghề cao và sự phối hợp nhịp nhàng giữa các cơ quan, đơn vị. Do vậy, ACV phát huy vai trò điều phối tổng thể, chỉ đạo nhà thầu, đơn vị thi công phối hợp thực hiện các hạng mục, công việc đồng bộ, nhịp nhàng, đúng tiến độ, chất lượng.
.jpg "Đường vào sân bay Long Thành được đề xuất mang tên cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt")
.jpg "Sân bay Long Thành đối mặt nguy cơ chồng lấn đường sắt, metro kết nối")
