Hàng loạt nhiệm vụ cấp bách trước ngày vận hành sân bay Long Thành
Thu Hằng -
02/11/2026 - 15:54
(TCHK) - Cảng HKQT Long Thành đang bước vào giai đoạn nước rút với hàng loạt nhiệm vụ từ hoàn thiện công trình, vận hành thử, cấp phép đến chuẩn bị nhân lực và dịch vụ.
Gấp rút hoàn tất các điều kiện pháp lý
Theo báo cáo mới gửi Bộ Xây dựng về các điều kiện đưa Cảng hàng không quốc tế (HKQT) Long Thành vào khai thác, Cục Hàng không Việt Nam đã xác định mốc 0h ngày 24/12/2026 là thời điểm đưa sân bay vào vận hành.
Để bảo đảm mục tiêu trên, các cơ quan chức năng đã xây dựng lộ trình hoàn thành từng nhóm thủ tục pháp lý, chuyên ngành và điều kiện khai thác. Trong đó, nhiều mốc thời gian quan trọng tập trung trong tháng 12, đòi hỏi chủ đầu tư và các đơn vị liên quan phải đẩy nhanh tiến độ thực hiện.
Cảng HKQT Long Thành đang gấp rút hoàn thiện trước mốc 24/12.
Đối với các thủ tục chuyên ngành hàng không, Cục Hàng không Việt Nam đang phối hợp với các cơ quan như Bộ Công an, Bộ Xây dựng, UBND TP. Đồng Nai, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) và Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) triển khai đồng bộ các công việc liên quan.
Cụ thể, trước ngày 1/12, các đơn vị phải hoàn tất giấy phép môi trường, phương án phòng cháy chữa cháy, kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu và kế hoạch khẩn nguy đối phó với hành vi can thiệp bất hợp pháp vào hoạt động hàng không dân dụng.
Cũng trước thời điểm này, nhân sự của người khai thác cảng hàng không phải hoàn thành các yêu cầu về điều kiện chuyên môn, nghiệp vụ theo quy định, bảo đảm sẵn sàng tham gia vận hành trước ngày 1/12.
Tiếp đó, trước ngày 15/12, toàn bộ phương tiện chuyên ngành hoạt động trong khu vực sân bay phải được kiểm định. Việc cấp thẻ, giấy phép kiểm soát an ninh hàng không dài hạn cho người và phương tiện cũng phải hoàn thành theo kế hoạch.
Ngoài ra, công tác thẩm định, phê chuẩn tài liệu khai thác bảo đảm hoạt động bay và cấp Giấy chứng nhận khai thác hệ thống trang thiết bị kỹ thuật bảo đảm hoạt động bay (ANS) dự kiến hoàn thành chậm nhất ngày 21/12.
Thủ tục thẩm định, cấp Giấy chứng nhận cảng hàng không được lên kế hoạch hoàn tất trước ngày 24/12. Song song với đó, các đơn vị thực hiện bay đánh giá phương thức bay, tổ chức bay kiểm tra hiệu chuẩn hệ thống thiết bị và hoàn thiện ấn phẩm thông báo tin tức hàng không (AIP), bảo đảm thông tin khai thác có hiệu lực từ ngày 24/12/2026.
Cục Hàng không Việt Nam cho biết đang phối hợp với ACV và VATM xây dựng các ấn phẩm thông báo tin tức hàng không liên quan đến việc đưa Long Thành vào khai thác, bảo đảm sẵn sàng trong trường hợp được cấp có thẩm quyền quyết định đưa sân bay vào vận hành từ thời điểm trên.
55 kịch bản vận hành thử
Bên cạnh tiến độ xây dựng, chương trình chuẩn bị khai thác (ORAT) được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm kiểm chứng khả năng vận hành thực tế của sân bay Long Thành.
Theo kế hoạch, chương trình gồm 55 kịch bản, được tổ chức thành ba đợt từ tháng 9 đến tháng 12/2026. Nội dung thử nghiệm bao quát nhiều hoạt động, từ vận hành hệ thống hạ tầng, trang thiết bị kỹ thuật đến quy trình phối hợp giữa các đơn vị và khả năng đáp ứng của đội ngũ nhân sự.
Thông qua ORAT, các đơn vị có thể kiểm tra tính đồng bộ của dây chuyền khai thác, phát hiện những điểm chưa phù hợp trong quy trình, đánh giá khả năng phối hợp giữa các bộ phận và xử lý các tình huống phát sinh trước khi sân bay chính thức đón khách.
Tuy nhiên, Cục Hàng không Việt Nam cũng lưu ý về áp lực thời gian đối với công tác này. Theo đánh giá, nếu tính từ thời điểm bắt đầu vận hành thử tích hợp vào cuối tháng 9/2026 đến thời điểm khai thác thương mại dự kiến cuối tháng 12/2026, tổng thời gian thử nghiệm toàn diện chỉ khoảng 3 tháng. Đáng chú ý, trong khoảng thời gian này chưa có chuyến bay thực tế.
Chương trình chạy thử ORAT tại Cảng HKQT Long Thành.
Trong khi đó, ACV vẫn phải đồng thời đẩy nhanh thi công, hoàn thành xây dựng, tổ chức nghiệm thu, hiệu chuẩn thiết bị, hoàn thiện thủ tục cấp phép, đào tạo nhân sự và xây dựng quy trình khai thác.
Với quy mô lớn, mức độ phức tạp và số lượng hệ thống liên kết của Long Thành, thời gian ORAT ngắn có thể làm thu hẹp khoảng dự phòng để xử lý các lỗi phát sinh. Đặc biệt, một số khiếm khuyết có thể chỉ xuất hiện khi nhiều hệ thống vận hành đồng thời hoặc khi có lưu lượng hành khách, hành lý, hàng hóa và tàu bay thực tế.
Do đó, cơ quan quản lý yêu cầu các tồn tại phát hiện trong quá trình vận hành thử phải được phân loại, khắc phục, thử nghiệm lại và xác nhận đủ điều kiện trước khi chuyển sang khai thác thương mại.
Điều này cho thấy mục tiêu ngày 24/12 không chỉ phụ thuộc vào tiến độ hoàn thiện công trình mà còn gắn với khả năng chứng minh toàn bộ hệ thống có thể vận hành an toàn, thông suốt và đồng bộ.
Ở lĩnh vực bảo đảm hoạt động bay, VATM đã hoàn thành thiết kế vùng trời, đường hàng không và phương thức bay cho cụm Tân Sơn Nhất - Long Thành - Biên Hòa. Đơn vị cũng hoàn thành công tác đo đạc, ban hành tọa độ các điểm trọng yếu theo hệ tọa độ WGS-84, đồng thời hoàn thiện cơ sở dữ liệu thông tin địa hình, chướng ngại vật hàng không điện tử (eTOD) và phương thức bay.
Đây là những hạng mục nền tảng để tổ chức, điều hành hoạt động bay tại sân bay mới, đồng thời bảo đảm sự phối hợp giữa các cảng hàng không trong khu vực, nhất là khi Long Thành đi vào khai thác cùng với Tân Sơn Nhất.
Yêu cầu bố trí khu vực lưu trú tại sân bay
Một yêu cầu khác được Cục Hàng không Việt Nam nhấn mạnh là chất lượng dịch vụ và mức độ sẵn sàng của toàn bộ dây chuyền phục vụ hành khách, hàng hóa.
Long Thành được xác định là cảng hàng không cửa ngõ quốc gia, trung tâm trung chuyển hàng không mới, có khả năng cạnh tranh trong khu vực. Vì vậy, việc đưa sân bay vào khai thác không đơn thuần là hoàn thành các hạng mục xây dựng mà còn phải bảo đảm hệ thống dịch vụ đáp ứng mục tiêu đầu tư của dự án.
Theo đó, các tiện ích phục vụ hành khách cần được chuẩn bị đồng bộ, bao gồm dịch vụ ăn uống, wifi, mua sắm, phòng khách thương gia và các khu vực dịch vụ đáp ứng tiêu chuẩn phục vụ tương ứng với từng hạng vé của hãng hàng không.
Không gian bên trong nhà ga tại cảng.
Hệ thống hiển thị thông tin chuyến bay, cổng kiểm soát ra vào tự động ứng dụng công nghệ sinh trắc học (autogate) và các tiện ích hỗ trợ hành khách cũng cần được kiểm tra, vận hành ổn định trước khi sân bay đón khách.
Đáng chú ý, Cục Hàng không Việt Nam đề cập đến yêu cầu bố trí khu vực lưu trú tại cảng hàng không, đặc biệt phục vụ khách quá cảnh, tổ bay, tiếp viên và hành khách cần hỗ trợ trong trường hợp chuyến bay bị chậm, hủy.
Khu vực lưu trú cần đạt tiêu chuẩn từ 4 sao trở lên, đáp ứng nhu cầu nghỉ ngơi của khách quá cảnh cũng như hỗ trợ hành khách bị ảnh hưởng bởi tình trạng chậm, hủy chuyến theo quy định pháp luật.
Bên cạnh các dịch vụ tại nhà ga, hoạt động quản lý nhà nước tại cảng cũng phải được tổ chức đồng bộ ngay từ thời điểm khai thác. Các bộ, ngành và địa phương được đề nghị bố trí đầy đủ lực lượng thực hiện nhiệm vụ tại sân bay, bảo đảm các hoạt động hải quan, xuất nhập cảnh, kiểm dịch và quản lý chuyên ngành được triển khai thông suốt.
Đồng thời, tiến độ các công trình giao thông kết nối ngoài hàng rào thuộc thẩm quyền cũng cần được đẩy nhanh, nhằm bảo đảm khả năng tiếp cận sân bay khi lượng hành khách và hoạt động vận tải tăng lên.
Như vậy, từ nay đến ngày 24/12/2026, Long Thành phải hoàn thành đồng thời nhiều nhóm nhiệm vụ, từ xây dựng, nghiệm thu, cấp phép đến vận hành thử, chuẩn bị nhân lực và dịch vụ. Mốc thời gian này đang tạo áp lực lớn đối với chủ đầu tư và các đơn vị liên quan, nhất là khi vẫn còn nhiều gói thầu chưa hoàn thành.
Việc đưa sân bay vào khai thác đúng kế hoạch là mục tiêu quan trọng, nhưng yêu cầu cao nhất vẫn là bảo đảm an toàn, chất lượng và khả năng vận hành đồng bộ. Đây cũng là điều kiện để Long Thành không chỉ có thể đón những chuyến bay đầu tiên, mà còn sẵn sàng đảm nhận vai trò cửa ngõ hàng không quốc gia và trung tâm trung chuyển mới của Việt Nam trong dài hạn.
Theo thông lệ quốc tế về quy định của ICAO1 và pháp luật về hàng không dân dụng Việt Nam để một cảng hàng không đưa vào khai thác, ngoài các công trình của cơ quan quản lý nhà nước phải đảm bảo hoàn thành một số công trình, hạng mục thiết yếu như sau:
a) Các công trình trong sân bay gồm: Đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ tàu bay và hạ tầng kỹ thuật về cấp điện, cấp thoát nước đồng bộ; công trình, hạ tầng kỹ thuật bảo đảm hoạt động bay gắn liền với đường cất hạ cánh như hệ thống đèn, biển báo; công trình khẩn nguy, cứu hoả sân bay; bãi tập kết và khu vực tra nạp nhiên liệu, cấp năng lượng cho phương tiện mặt đất.
b) Công trình an ninh hàng không gồm: đường khẩn nguy, tuần tra quanh sân bay, hệ thống hàng rào, bốt gác, cổng an ninh, khu xử lý bom mìn;
c) Công trình bảo đảm hoạt động bay gồm: đài kiểm soát không lưu, các trạm thông tin, dẫn đường, giám sát, trạm quan trắc khí tượng;
d) Công trình cung cấp dịch vụ hàng không gồm: nhà ga hành khách; nhà ga, kho hàng hóa hàng không; suất ăn hàng không; xăng dầu hàng không, bảo dưỡng và sửa chữa tàu bay.
đ) Công trình hạ tầng kỹ thuật dùng chung gồm: đường giao thông nội cảng; công trình ngầm; công trình cấp điện, năng lượng; công trình cấp, thoát nước; công trình chiếu sáng; công trình thông tin liên lạc; công trình hạ tầng kỹ thuật bảo vệ môi trường;
(TCHK) - Việc đưa Cảng HKQT Long Thành đi vào hoạt động mở ra cơ hội chiến lược để củng cố vị thế cửa ngõ hàng không trọng điểm của Việt Nam. Tuy nhiên, việc sở hữu cơ sở hạ tầng tỷ đô không đồng nghĩa với thành công tất yếu của một Hub hàng không.
(TCHK) - Báo cáo tài chính tổng hợp quý III/2026 của Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) cho thấy doanh nghiệp vẫn đang duy trì nguồn lực tài chính đáng kể, dù lượng tiền và các khoản đầu tư tài chính đã có sự dịch chuyển so với thời điểm đầu năm.
(TCHK) - Lần đầu tiên, không gian bên trong sảnh nhận hành lý nhà ga hành khách sân bay Long Thành được hé lộ, với diện mạo hiện đại và nhiều hạng mục đang được khẩn trương hoàn thiện.
(TCHK) - Cao tốc TP.HCM - Long Thành mở rộng đang được tăng tốc đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành trong tháng 12 đồng bộ với khai thác thương mại sân bay Long Thành.